Ibubunyag ngayong linggo ang Non-Farm Payroll at PCE; Maaaring muling tumaas ang inaasahan sa pagtaas ng interest rate dahil sa katatagan ng ekonomiya ng Estados Unidos

Nalaman ng app na Zhihui Caijing, maraming mahahalagang ulat sa ekonomiya ang ilalabas ngayong linggo, na inaasahang magpapatibay pa na ang ekonomiya ng Estados Unidos ay patuloy na lumalakas, at magbibigay suporta sa argumento ng maraming opisyal ng Federal Reserve na dapat pang itaas ang interest rate. Matapos lumabas ang datos kamakailan na malaki ang paglago ng retail sales noong Agosto sa Amerika, at pinakamabilis ang expansion ng business activity noong Setyembre sa nakaraang mahigit limang taon, tumaas ang inaasahan ng merkado na magtataas ulit ng interest rate sa unang pagkakataon sa Oktubre.

Ang magagandang balita tungkol sa paglago ay may kaakibat ding hamon: ang inflation ay nananatiling mas mataas kaysa 2% na target ng Federal Reserve, kaya’t napilitan ang sentral na bangko na muling magtaas ng interest rate nitong buwan ngayong unang pagkakataon sa mahigit tatlong taon upang bigyang-pressure ang mga pamilya at negosyo. Mas napapalala pa ito ng katotohanang ang susunod na desisyon ukol sa interest rate ng Federal Reserve ay magaganap ilang araw bago ang mataas ang atensyon na midterm elections. Ang datos ngayong linggo ay maaaring magtakda kung saan papanig ang balanse sa debateng ito.

Inaasahan ng mga ekonomista na ang datos na ilalabas sa Miyerkules ay magpapakita na ang inflation-adjusted na gastusin ng mga consumer nitong Agosto ang may pinakamalaking pagtaas ngayong taon. Bagamat isang rebisyon sa paboritong core inflation metric ng Federal Reserve ang inaasahang magbababa hanggang 0.3 na porsyento sa year-on-year reading, hindi ganoon ka-kapanatag ang buwanang ulat. Kapag inalis ang pagkain at enerhiya, ang core personal consumption expenditure (PCE) price index ay inaasahang tataas ng 0.3% month-on-month, mas mabilis kumpara sa nakaraang dalawang buwan.

Sa Biyernes, ilalabas ang pinakabagong datos ng non-farm employment, na inaasahang magpapakita na ang job growth ay nananatiling matatag. Hanggang Biyernes, inaasahang magdadagdag ng mga 90,000 empleyado ang mga employer ngayong Setyembre, at mananatili ang unemployment rate sa 4.1%.

Ayon kay Michael Feroli, chief US economist ng JPMorgan, kung magpapatuloy ang mga negosyo sa pagtanggap ng empleyado sa bilis na tulad ngayon, maaaring magbago ang tanawin ng dahan-dahang pag-akyat ng interest rates.

“Sa mga nakaraang taon, tila ang inflation ay pinapatakbo ng supply shock,” ani Feroli, “pero kung higit na titindi ang labor market at mas mabilis ang pagtaas ng sahod, maiisip natin na baka masyado nang marami ang magagandang balita sa paglago.”

Noong nakaraang linggo, ginamit ng maraming opisyal ng Federal Reserve ang mga speeches at public appearances upang paulit-ulit na babalaan na nananatiling mataas ang inflation. Sinabi ni Michael Barr, miyembro ng Federal Reserve Board, na maaaring kailanganin pang dagdagan ang pagtaas ng interest rate upang mapababa ang presyo; habang nagbabala si Austan Goolsbee, presidente ng Chicago Fed, na ang pagbabalik sa 2% target ng sentral na bangko ay hindi magiging madali.

Binigyang-diin din nina Goolsbee, Tom Barkin ng Richmond Fed, Beth Hammack ng Cleveland Fed, at Anna Paulson ng Philadelphia Fed na ang kabuuang ekonomiya ay nag-iipon ng momentum—kahit unti-unti lamang.

“Ang ating pangamba ay baka biglang bumilis ang mga bagay-bagay,” ani Hammack noong nakaraang Biyernes. “Ngayon, kapag umiikot ako sa rehiyon at nakikipag-ugnayan sa mga negosyo, ang naririnig ko ay talagang resilient ang gastusin.”

Kasabay ng isang makasaysayang AI boom na nagbibigay lakas sa construction at manufacturing, ang mga negosyo at pamilya ay patuloy pang gumagastos sa kabila ng pagtaas ng presyo ng langis na dulot ng digmaan sa Iran.

Ang bond yields ay isa pang factor na dapat isaalang-alang ng mga policy makers, kung saan ang mga investors ay tumataya na magtataas pa ang central bank ng interest rate set least isang beses ngayong taon. Sa kasalukuyan, ipinapakita ng federal funds futures pricing na may humigit-kumulang 70% tsansa ng pagtaas ng rate sa Oktubre.

“Ang ilan sa inflation na nakikita natin ngayon ay dahil napakalakas ng ekonomiya,” pahayag ni Beth Ann Bovino, chief economist ng Bank of America, “nagiging mas totoo ang posibilidad ng muling pagtaas ng rate.”

Mahihinang Amerikanong Pamilya at Negosyo

Dapat tandaan na hindi lahat ng bahagi ng ekonomiya ay umaangat, at ang labis na pag-asa sa AI boom ay puwede ring maging pabigat. Ayon kay Patrick Harker, dating presidente ng Philadelphia Fed na ngayon ay nasa Wharton School ng University of Pennsylvania, ang mas mataas na gastos sa paghiram ay maglalantad ng potensyal na kahinaan, lalo na sa mga mahihinang pamilya.

“Sa tingin ko, dapat talaga tayong mag-ingat,” ani Harker. Sinabi niya, “Ang ekonomiya ay umaandar sa isang napakalaking makina—ang construction ng data centers at kasunod na pagpapatayo ng mga power grids. Ang iba pang bahagi ng ekonomiya ay tila dumudulas lang at halos walang ginagawa.”

Sa aktuwal na ekonomiya, mabigat ang epekto ng mas mataas na gastos sa paghiram. Ayon sa datos ng New York Fed, tuloy-tuloy ang pagtaas ng delinquency rate ng credit cards at car loans nitong mga nakaraang taon. Noong unang quarter ng taong ito, umakyat ang credit card delinquency rate sa pinakamataas na lebel mula 2011 at nananatiling mataas sa ikalawang quarter. Apektado naman ng mortgage rates—na umakyat sa pinakamataas sa mahigit dalawang taon—ang housing market.

Mga Apektado ng Interest Rate Hike

Bilang halimbawa, isa sa mga nakadarama ng dagok ay si Aurelius Chaves—presidente at may-ari ng Midland Machinery, tagagawa ng road equipment sa Tonawanda, New York. Kailangang harapin niya ang biglang pagtaas ng gastos, mula sa insurance ng empleyado hanggang sa insurance ng kompanya. Kapag nagtataas ng interest rate ang Federal Reserve, naaapektuhan ang sariling loan costs niya at ang loan ng mga distributor na bumibili ng kanyang produkto.

“Dumaan ang benta ko sa network ng distributor, kaya kapag tumaas ang gastos nila, nagsisimula silang magbawas ng inventory,” ayon kay Chaves. “Alam ko nang eksakto kung magkano ang madadagdag sa babayaran kong interest sa tuwing tataas ng 25 basis points.”

Sa ngayon, ayon kay Chaves, matatag pa rin ang overall na negosyo, at sinusuportahan ito ng iba pang datos. Napag-alaman sa ‘Orange Book’ na gawa ng institusyong industry research, na sa pinakahuling earnings calls, mahigit dalawang-katlo ng mga industriya ang nagsabing bumibilis ang recovery ng ekonomiya, na pangunahing iniuugnay sa AI investment boom.

Binanggit ni Kevin Warsh, chairman ng Federal Reserve, ang kalakasan na ito at ikinabit ang desisyon ng banko na magtaas ng interest rate kamakailan sa optimistikong pananaw sa pabilis na paglago. “Isipin mo ang geopolitical situation na puno ng shocks at uncertainty, makikita mo ang resilience ng US economy,” ani Warsh sa isang panayam noong Setyembre 16.

Kung magpasya ang mga policy makers na magtaas ulit ng interest rate sa Oktubre 28—wala pang isang linggo bago ang mahalagang midterm elections—ang hamon ni Warsh ay kung paano ipapaliwanag ang desisyon na ito sa mga naglagay sa kanya sa posisyon.

Kahit na hindi na lantaran ang batikos ni President Donald Trump sa Federal Reserve, malinaw ang naging mensahe nito sa panunumpa ni Warsh noong Mayo. “Hindi tulad ng ilang nauna sa kanya, nauunawaan ni Kevin na kapag maganda ang takbo ng ekonomiya, magandang bagay iyon,” sabi ni Trump, “wala tayong dahilan para magpanic, hayaan lang natin iyong mamayagpag.”