Bitcoin đối mặt với khủng hoảng phí đe dọa an ninh mạng lưới: Liệu BTCfi có thể giúp không?
Theo một báo cáo từ Galaxy Digital, phí giao dịch hàng ngày trên mạng lưới Bitcoin đã giảm hơn 80% kể từ tháng 4. Tính đến tháng 8 năm 2025, gần 15% số block là “miễn phí”, nghĩa là chúng được đào với phí giao dịch tối thiểu hoặc không có phí, chỉ một satoshi mỗi byte ảo hoặc ít hơn.
Phí giao dịch Bitcoin (BTC) thấp hơn mang lại lợi ích cho người dùng nhưng lại làm giảm doanh thu của thợ đào, làm dấy lên lo ngại về tính bền vững của mô hình bảo mật dài hạn của mạng lưới.
Cấu trúc khuyến khích của Bitcoin dựa vào việc thợ đào được trả công cho công việc của họ thông qua phần thưởng block và phí giao dịch. Tuy nhiên, với việc halving vào tháng 4 năm 2024 đã cắt giảm phần thưởng xuống còn 3.125 BTC mỗi block, các thợ đào đang phụ thuộc nhiều vào thị trường phí, và thị trường này đang cạn kiệt.
“Khi phần thưởng block giảm, trọng lượng càng dồn lên phí giao dịch,” Pierre Samaties, giám đốc kinh doanh của Dfinity Foundation, chia sẻ với Cointelegraph. “Nếu mức sử dụng không tăng, nền tảng đó sẽ mỏng đi và các đảm bảo sẽ yếu đi. Lưu lượng ổn định là điều thiết yếu để hệ thống tự bảo vệ.”
Liên quan: Các nhà phát triển Bitcoin năm 2025 dự đoán DeFi sẽ thay thế tài chính truyền thống
Hoạt động onchain của Bitcoin giảm sút
Hoạt động onchain của Bitcoin đã chậm lại đáng kể kể từ khi các xu hướng phi tiền tệ như Ordinals và Runes suy giảm. Báo cáo của Galaxy lưu ý rằng các giao dịch OP_RETURN, được sử dụng nhiều trong thời kỳ bùng nổ Ordinals năm 2024, hiện chỉ chiếm 20% khối lượng giao dịch hàng ngày, giảm từ hơn 60% ở thời kỳ đỉnh cao.
Trong khi đó, các layer 1 thay thế như Solana đang thu hút sự chú ý cho các trường hợp sử dụng tần suất cao như memecoin và NFT. Hơn nữa, sự gia tăng của các spot Bitcoin ETF, hiện đang nắm giữ hơn 1.3 triệu BTC, đã đẩy nhiều khối lượng BTC ra ngoài chuỗi, hạn chế các giao dịch có thể tạo ra phí.
Thị trường phí của Bitcoin được thiết kế linh hoạt, nghĩa là phí sẽ tăng khi nhu cầu tăng và giảm khi hoạt động chậm lại. Tuy nhiên, nếu nhu cầu tiếp tục giảm, các thợ đào có thể không còn đủ động lực để bảo vệ mạng lưới. Galaxy lưu ý rằng gần 50% số block gần đây không đầy, và hoạt động mempool vẫn còn chậm chạp.
Trong bối cảnh này, một hy vọng mới đang xuất hiện dưới dạng BTCfi, DeFi bản địa trên Bitcoin. Khác với DeFi trên Ethereum hoặc Solana, vốn sử dụng smart contract trên các chuỗi đó, BTCfi sử dụng Bitcoin làm tài sản cơ sở trong khi xây dựng các ứng dụng tài chính như cho vay, giao dịch và tạo lợi nhuận trên các layer hoặc giao thức tương tác trực tiếp với mạng lưới Bitcoin.
“Mỗi hành động BTCfi đều yêu cầu di chuyển Bitcoin,” Samaties giải thích. “Sự di chuyển thúc đẩy tính toán, tính toán tiêu tốn không gian block, và không gian thì có chi phí.” Nói cách khác, nếu BTCfi phát triển, hoạt động onchain và doanh thu phí cũng sẽ tăng theo.
Liên quan: Tương lai của DeFi không nằm trên Ethereum — mà là trên Bitcoin
Từ vàng kỹ thuật số đến nền tảng tài chính sơ khai
Samaties lưu ý rằng Bitcoin từ lâu đã được xem như “vàng kỹ thuật số”, một nơi lưu trữ giá trị hơn là một tài sản có thể sử dụng. Tuy nhiên, ông thấy nó đang phát triển thành một thứ gì đó nền tảng hơn: một nền tảng tài chính sơ khai.
“Một nền tảng tài chính sơ khai là một khối xây dựng mà các nhà phát triển có thể sử dụng để thiết kế luồng, công cụ và logic,” ông nói. “Trong vai trò đó, Bitcoin trở thành nhiều hơn một tài sản để nắm giữ, nó trở thành một thành phần có thể lập trình trong các hệ thống tài chính rộng lớn hơn.”
Julian Mezger, giám đốc marketing của Liquidium, cũng cho biết các cải tiến về hạ tầng đang tạo tiền đề cho sự thay đổi. “Năm năm qua đã biến đổi hạ tầng của Bitcoin từ một lớp thanh toán đơn giản thành một hệ sinh thái đa tầng,” ông nói. “Chúng ta hiện đang chứng kiến nền móng cho DeFi bản địa thực sự trên Bitcoin đang được đặt ra.”
Tạp chí: Bitcoin là ‘tiền internet hài hước’ trong thời kỳ khủng hoảng: Đồng sáng lập Tezos
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Mọi thông tin trong bài viết đều thể hiện quan điểm của tác giả và không liên quan đến nền tảng. Bài viết này không nhằm mục đích tham khảo để đưa ra quyết định đầu tư.
Bạn cũng có thể thích
Báo cáo quý III sắp ra mắt, Samsung Electronics và Hynix đối mặt với "kỳ vọng cực cao", thử thách "giao dịch AI toàn cầu"
Làn sóng AI thúc đẩy "siêu chu kỳ" bán dẫn toàn cầu, lợi nhuận hoạt động hợp nhất quý III của Samsung và SK Hynix có thể sắp chạm mức kỷ lục lịch sử 190 nghìn tỷ won. Cuộc chiến giành HBM4 trở nên gay gắt hơn, AI đại diện đẩy nhu cầu băng thông bộ nhớ tăng gấp mười lần, bộ nhớ đang trở thành "dòng máu" thực sự của các trung tâm dữ liệu AI. Hai báo cáo tài chính sắp được công b ố sẽ quyết định liệu sự thịnh vượng này chỉ là nhất thời hay sẽ là một cuộc cách mạng cấu trúc làm tái định hình cơ sở hạ tầng công nghệ.

Giám đốc Meta AI Alexandr Wang: Tại sao tôi muốn tạo ra Muse
Muse ra mắt sau 12 ngày đã đạt 2,8 triệu lượt tải, vượt qua thành tích cùng kỳ của ChatGPT, lập kỷ lục 264.000 lượt tải một ngày tại Mỹ – vốn khiến vốn hóa Meta tăng thêm 234 tỷ USD. Đằng sau đó là bức thư ngỏ về “khát vọng của loài người” của Giám đốc AI Alexandr Wang, cùng thương vụ thâu tóm trị giá 14,3 tỷ USD từng bị chế giễu là “điên rồ” của Zuckerberg: giờ đây, có lẽ đây là thương vụ tuyển dụng nhân tài đáng giá nhất lịch sử Thung lũng Silicon.
UBS: Duy trì xếp hạng "Trung lập" cho Tesla (TSLA.US), giá mục tiêu 385 USD, câu chuyện AI chi phối logic định giá cổ phiếu
Ngân hàng UBS dự đoán rằng tổng số xe giao toàn cầu của Tesla trong quý 3 năm 2026 (3Q26) sẽ đạt khoảng 470.000 chiếc, giảm 5% so với cùng kỳ năm ngoái và giảm 1% so với quý trước đó.
Làn sóng AI mạnh mẽ chống lại “lợi suất trái phiếu Mỹ 5%”! Nasdaq lên mức cao mới củng cố mô hình “80/20”, phố Wall đánh giá lại tỷ lệ cổ phiếu và trái phiếu
Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm đã chạm mức khoảng 5,53%, đạt mức cao nhất kể từ năm 2004, dầu Brent vẫn ở trên mức 100 USD mỗi thùng. Tài sản rủi ro lại một lần nữa chịu được áp lực, phản ánh niềm tin của các nhà đầu tư rằng việc thương mại hóa ứng dụng AI và tăng trưởng lợi nhuận doanh nghiệp có thể phần nào bù đắp tác động của chi phí tài chính và tỷ lệ chiết khấu tăng lên.
