Thị trường chứng khoán Mỹ không còn nỗi sợ hãi, chỉ còn FOMO! Các tổ chức Phố Wall: Cảnh tượng này rất giống năm 1998

Chỉ số ngành công nghệ của chứng khoán Mỹ đang ở trạng thái mua quá mức lịch sử, tâm lý sợ hãi trên thị trường gần như biến mất, mối lo duy nhất của nhà đầu tư đã chuyển từ “giảm giá” sang “bỏ lỡ cơ hội”. Các nhà phân tích kỹ thuật Phố Wall cảnh báo, diễn biến hiện tại có độ trùng khớp cao với nhiều thời kỳ cực đoan trong lịch sử, và phép so sánh đáng lo ngại nhất đang nhắm vào đợt điều chỉnh sâu hơn 20% hồi năm 1998.

Jonathan Krinsky, trưởng chiến lược kỹ thuật của BTIG, chỉ ra rằng nếu tuần này kết thúc ở mức hiện tại, chỉ số ngành công nghệ S&P 500 sẽ ghi nhận mức tăng 10 tuần mạnh nhất kể từ năm 1990, tích lũy tăng 44,6%. Đồng thời, chỉ số cảm xúc VIX hàng ngày tối qua chạm mức 13, thấp nhất trong năm, nhu cầu phòng hộ đối với rủi ro giảm giá trên thị trường đã giảm xuống mức thấp nhất tuyệt đối.

Điểm nguy hiểm của tín hiệu hiện tại không chỉ là mức tăng trưởng, mà còn nằm ở sự phân hóa cấu trúc đang âm thầm xuất hiện — ngành công nghệ tiếp tục tăng mạnh, nhưng “Bảy ông lớn công nghệ” (Mag7) kể từ giữa tháng 5 đã giảm tích lũy 2,3%, cho thấy động lực dẫn dắt tăng trưởng đang thu hẹp lại. Bối cảnh vĩ mô cũng đang lặng lẽ xoay chiều: lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ tăng trở lại, giá dầu leo thang, áp lực lãi suất tại Nhật Bản bùng phát trở lại, trong khi thị trường chứng khoán lại lựa chọn làm ngơ.

Nghiên cứu của Krinsky cho thấy, chỉ số ngành công nghệ S&P 500 (S5INFT) hiện đang có RSI kết phiên ở mức 82, cao hơn đường trung bình động 200 ngày tới 28%. Tổ hợp “quá mua và lệch xa nghiêm trọng” này, kể từ năm 1990 chỉ xuất hiện trong 10 giai đoạn riêng biệt.

Trong 10 trường hợp lịch sử này, một số kết thúc tích cực — như tháng 5/1995 và tháng 7/1997. Nhưng Krinsky chỉ ra, phần lớn các trường hợp còn lại đều chứng kiến điều chỉnh hoặc đi ngang rõ rệt trong 40 ngày giao dịch tiếp theo.

Lần gần nhất xuất hiện tín hiệu này là tháng 6/2024, trước đó là tháng 8/2020 và xa hơn là tháng 12/1999 — thời điểm bong bóng Internet cận kề sụp đổ.

Có nhiều thảo luận so sánh cơn sốt AI hiện tại với làn sóng Internet của thập niên 90. Thường thấy là phép đối chiếu: ChatGPT ra mắt tháng 11/2022 tương đương với trình duyệt Netscape ra mắt tháng 12/1994.

Nếu tiếp tục bám sát mốc thời gian này, thời điểm hiện tại sẽ tương đương với tháng 7/1998. Krinsky chỉ ra rằng, tháng 7/1998 chính là điểm khởi đầu điều chỉnh nghiêm trọng nhất trong nghiên cứu về “quá mua và mở rộng” của ông — chỉ số S5INFT sau đó giảm hơn 20%, đến tháng 10/1998 mới chạm đáy.

So sánh này cung cấp cho thị trường một tham chiếu rủi ro rõ ràng: không phải bong bóng vỡ ngay, mà sẽ có một đợt điều chỉnh trung hạn mạnh mẽ sau giai đoạn bị căng kéo cực đại.

Dù toàn ngành công nghệ tăng trưởng rực rỡ, cấu trúc nội bộ lại cho thấy sự phân hóa đáng chú ý. Từ giữa tháng 5 đến nay, S5INFT tăng khoảng 7%, trong khi Mag7 tụt giảm 2,3% tính chung cả nhóm.

Điều này có nghĩa là đà tăng gần đây của ngành công nghệ không còn do các cổ phiếu dẫn dắt chủ chốt trước đây, mà chuyển sang lực kéo của các cổ phiếu công nghệ thành phần rộng hơn. Hiện tượng “chuyển giao” này trong ngắn hạn có thể hiểu là sự mở rộng của tăng trưởng, nhưng trong bối cảnh các chỉ báo kỹ thuật đã đạt mức cực đoan lịch sử, sự yếu đi của cổ phiếu dẫn đầu cũng có thể là dấu hiệu sớm của việc cạn kiệt động lực tăng giá.

Cùng lúc đó, môi trường vĩ mô hỗ trợ đà tăng này đang âm thầm thắt chặt. Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ phục hồi, giá dầu leo thang, chính sách lãi suất tại Nhật Bản lại gây áp lực lên chuỗi lãi suất toàn cầu.

Thị trường chứng khoán hiện vẫn miễn nhiễm với những tín hiệu này, nhưng kinh nghiệm lịch sử cho thấy lãi suất cao hơn cuối cùng vẫn thường gây sức ép thực chất lên định giá. Cấu trúc cảm xúc trên thị trường hiện tại — chỉ số VIX thấp nhất trong năm, độ lệch quyền chọn thu hẹp, nhu cầu đầu cơ liên tục tăng — đồng nghĩa rằng nhà đầu tư đang đồng loạt bỏ phòng vệ rủi ro giảm giá, đặt cược hoàn toàn vào hướng tăng.

Đúng như Krinsky tổng kết: trên thị trường đã không còn nỗi sợ thực sự, chỉ còn lại nỗi sợ bỏ lỡ cơ hội (FOMO).