Nguồn gốc của chi tiêu vốn khổng lồ: Đòn bẩy 'ẩn' của các ông lớn công nghệ thực sự cao đến mức nào?
Nghiên cứu của Goldman Sachs và Morgan Stanley cho thấy các nhà cung cấp AI cloud như Alphabet, Microsoft, Amazon, Meta đang có khoảng 2 nghìn tỷ USD nợ tiềm ẩn ngoài bảng cân đối, bao gồm 1 nghìn tỷ USD cam kết thuê chưa thực hiện và gần 1 nghìn tỷ USD cam kết mua sắm. Nếu lợi nhuận đầu tư vào trung tâm dữ liệu không đạt kỳ vọng, các khoản nợ tiềm ẩn này sẽ tạo áp lực thực sự lên thanh khoản, và thị trường trái phiếu đã xuất hiện tín hiệu điều chỉnh nhẹ.
Bảng cân đối kế toán của các ông lớn công nghệ có thể nặng nề hơn nhiều so với con số thể hiện trên sổ sách.
Nghiên cứu mới nhất của Goldman Sachs cho thấy, các nhà cung cấp đám mây quy mô siêu lớn như Google, Microsoft, Amazon, Meta đã có các cam kết thuê ngoài bảng cân đối kế toán lên tới 1,5 nghìn tỷ USD, trong đó khoảng 1 nghìn tỷ USD chưa được phản ánh trên báo cáo tài chính do hợp đồng chưa bắt đầu thực hiện.
Trong khi đó, một thống kê khác của Morgan Stanley cho thấy, các cam kết mua sắm của các công ty trên cùng với Nvidia, Oracle cộng lại gần 982 tỷ USD.
Tổng cộng hai khoản, quy mô nghĩa vụ tài chính tiềm ẩn chưa được công bố sắp chạm ngưỡng 2 nghìn tỷ USD. Rủi ro cốt lõi của khoản nợ tiềm ẩn này chính là: một khi khoản đầu tư vào trung tâm dữ liệu không đạt kỳ vọng, các nghĩa vụ hợp đồng sẽ dần “lộ diện”, tạo áp lực thực tế lên thanh khoản và đòn bẩy của các công ty liên quan.
Hiện tại, giá trái phiếu của các nhà cung cấp đám mây quy mô siêu lớn đã có sự điều chỉnh nhẹ, cho thấy sự quan tâm của thị trường về khả năng thanh toán lâu dài của họ đang gia tăng.
Bề ngoài ổn định: Tỷ lệ đòn bẩy ròng vẫn ở mức thấp
Xét theo các chỉ tiêu tín dụng truyền thống, tình hình tài chính của các nhà cung cấp đám mây quy mô siêu lớn vẫn vững chắc.
Theo số liệu từ Morgan Stanley, tỷ lệ đòn bẩy ròng trung bình của nhóm này chỉ là 0,5 lần, thấp hơn mức 0,8 lần của toàn ngành công nghệ, và thấp xa so với mức trung bình 1,8 lần của các doanh nghiệp phi tài chính Mỹ. Đáng chú ý hơn, tổng lượng tiền mặt mà các công ty này nắm giữ vẫn cao hơn quy mô nợ trên sổ sách.
Lập luận của phe lạc quan xuất phát từ đây: mảng kinh doanh cốt lõi liên tục tạo ra dòng tiền mặt lớn, quy mô nợ tương đối hạn chế, và xếp hạng tín dụng nhìn chung ở mức cao. Dù lợi nhuận từ đầu tư trung tâm dữ liệu thấp hơn kỳ vọng, thì bên chịu áp lực đầu tiên là cổ đông chứ không phải chủ nợ. Phán đoán này có lý trong khung tài chính truyền thống.
Tuy nhiên, với sự đa dạng hóa các hình thức huy động vốn, bức tranh ổn định mà các chỉ số trên thể hiện đang dần bị xói mòn bởi hàng loạt cam kết ngoài bảng cân đối kế toán.
Hình thức tài trợ sáng tạo: Từ mô hình Meta "Beignet"
Tiền lệ cho hình thức huy động vốn ngoài bảng này xuất phát từ phương án tài trợ có cấu trúc mà Meta thiết kế cho trung tâm dữ liệu "Hyperion" tại bang Louisiana.
Meta cùng Blue Owl thành lập liên doanh Beignet, đơn vị sau phát triển và nắm giữ tài sản trung tâm dữ liệu này. Meta chỉ nắm 20% cổ phần Beignet, nhưng cam kết thuê Hyperion ít nhất 20 năm.
Chính sự đảm bảo thuê này đã giúp Beignet phát hành trái phiếu trả dần với tổng giá trị lên tới 27 tỷ USD—phá kỷ lục phát hành trái phiếu.
Dù trên thực tế Meta chịu nghĩa vụ trả nợ, khoản nợ này không thể hiện trên bảng cân đối kế toán của Meta.
Cấu trúc "vẹn cả đôi đường" này ngay lập tức được các nhà cung cấp đám mây quy mô lớn khác học hỏi, dẫn đến hàng loạt hình thức thuê khác nhau ra đời.
Lỗ hổng kế toán: 1 nghìn tỷ USD nằm trong chú thích báo cáo
Các cam kết này có thể “tàng hình” là do quy định cụ thể của Chuẩn mực kế toán Mỹ (US GAAP).
Theo GAAP ASC 842, nghĩa vụ thanh toán thuê chỉ được ghi nhận trên bảng cân đối kế toán khi hợp đồng bắt đầu thực hiện, đồng thời ghi nhận tài sản quyền sử dụng. Các cam kết thuê chưa thực hiện chỉ được tiết lộ trong chú thích báo cáo tài chính.
Các chuyên gia của Goldman Sachs đã rà soát chi tiết các chú thích này để tổng hợp ra khoảng 1 nghìn tỷ USD cam kết thuê “chưa bắt đầu”. Con số này đã tăng mạnh so với tổng cam kết thuê 200 tỷ USD cách đây 5 năm, và cao hơn 250 tỷ USD so với ước tính tháng trước của Goldman Sachs.
Đáng chú ý, Fitch và Moody's cũng không tính các cam kết thuê chưa thực hiện vào tiêu chí xếp hạng của mình, chỉ có S&P là dùng phương pháp bảo thủ hơn khi tính những hợp đồng có bản chất là “nợ thực chất”.
Các chuyên gia phân tích của Goldman Sachs thẳng thắn: Về mặt tín dụng, cách xử lý trên có thể đánh giá thấp mức độ đòn bẩy và nhu cầu thanh khoản tương lai của doanh nghiệp, bởi các nghĩa vụ này sớm muộn cũng phải được ghi nhận, các khoản thanh toán hợp đồng sẽ lần lượt đến hạn.
Cam kết mua sắm: Thêm một lỗ hổng gần 1 nghìn tỷ USD
Ngoài thuê, các nhà cung cấp đám mây quy mô lớn còn có nhiều cam kết mua sắm tính toán, chip, thiết bị và điện năng.
Những cam kết này cũng không được thể hiện dưới dạng nợ truyền thống trong bảng cân đối kế toán, nhưng lại là các nghĩa vụ tài chính thực chất phải thực hiện trong tương lai.
Theo số liệu tổng hợp của chuyên gia phân tích tín dụng Morgan Stanley, đến cuối quý I năm nay, tổng cam kết mua sắm của năm công ty Google, Microsoft, Amazon, Nvidia và Oracle lên tới 982 tỷ USD.
Cộng với 1 nghìn tỷ USD cam kết thuê chưa ghi vào báo cáo tài chính mà Goldman Sachs thống kê, nghĩa vụ tài chính tiềm ẩn lên tới gần 2 nghìn tỷ USD.
Phản ứng thị trường: Giá trái phiếu đã chịu áp lực nhẹ
Những lo ngại trên đã được phản ánh bước đầu vào thị trường trái phiếu.
Lấy trái phiếu Beignet làm ví dụ, lợi suất của nó đã tăng từ mức thấp 5,65% khi phát hành vào mùa thu năm ngoái lên khoảng 6,95% hiện tại, giá đã giảm rõ rệt.
Tuy nhiên, các chuyên gia phân tích chỉ ra rằng, một phần áp lực đến từ xu hướng tăng lợi suất chung của trái phiếu Kho bạc Mỹ, và chưa phải là dấu hiệu rõ rệt cho sự xấu đi về tín dụng.
Tuy nhiên, logic chính của thị trường ngày càng rõ ràng, liệu các gánh nặng tiềm ẩn này có thể được hấp thụ hay không, cuối cùng vẫn phụ thuộc vào liệu đầu tư chi tiêu vốn trung tâm dữ liệu có mang lại lợi nhuận như kỳ vọng hay không.
Hiện tại, các nhà cung cấp đám mây quy mô siêu lớn vẫn đang trong chu kỳ mở rộng mạnh, khả năng nhìn thấy lợi nhuận đầu tư còn hạn chế. Đối với các nhà đầu tư trái phiếu, câu hỏi đặt ra là ngoài các chỉ số truyền thống, làm thế nào để đưa gần 2 nghìn tỷ USD nghĩa vụ tiềm ẩn này vào khung định giá—một bài toán không thể né tránh.
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Mọi thông tin trong bài viết đều thể hiện quan điểm của tác giả và không liên quan đến nền tảng. Bài viết này không nhằm mục đích tham khảo để đưa ra quyết định đầu tư.
Bạn cũng có thể thích
Kịch bản cuối năm 2018: Fed tiếp tục tăng lãi suất, thị trường chứng khoán Mỹ giảm 20% từ đỉnh tháng 9, buộc Fed phải “quay đầu” vào tháng 1
Giám đốc giao dịch của Goldman Sachs cho rằng thị trường chứng khoán Mỹ hiện đang tái diễn tình trạng thắt chặt tiền tệ và áp lực lên cổ phiếu từng xảy ra vào cuối năm 2018. Chỉ số điều kiện tài chính của Goldman Sachs đã thắt chặt khoảng 8 điểm trong hai tuần qua, đạt mức cao nhất trong một năm, đợt bán tháo trên thị trường cũng lan rộng từ cổ phiếu công nghệ sang các ngành phòng thủ. Giá vàng và chứng khoán cùng giảm, điều này có thể phản ánh việc nhà đầu tư đang bán tài sản để huy động tiền mặt, do đó vàng trở thành chỉ báo quan trọng để theo dõi áp lực thanh khoản.

Các nhà giao dịch của Goldman Sachs "nhắc lại kịch bản năm 2018": Đến nay tôi vẫn nhớ rõ "ngày 24 tháng 12, khách hàng hỏi tại sao giảm mạnh như vậy? Tôi hoàn toàn không biết"
Brian Garrett chỉ ra rằng sự điều chỉnh hiện tại của thị trường chứng khoán Mỹ giống với đợt lao dốc vào quý IV năm 2018: chỉ số S&P 500 đã hoàn thành 42% mức giảm cùng kỳ năm đó, chỉ số VIX cũng gần đạt đỉnh trước dịp Giáng Sinh. Nếu lịch sử lặp lại, đáy của đợt này có thể xuất hiện vào tháng 1 năm sau, nhưng thị trường tín dụng và chính sách của Fed vẫn chưa phát ra tín hiệu xác lập đáy rõ ràng.
Anthropic (ANT.US) suýt "mất giá", nhưng Claude lại gõ cửa "ngọn núi thần toán học"! 17 triệu dòng mã Lean viết ra bằng chứng ứng viên cho giả thuyết Riemann
Vào ngày 20 tháng 11 theo giờ miền Đông nước Mỹ, giá cổ phiếu của Anthropic trong ngày giao dịch thứ hai sau khi niêm yết đã giảm xuống mức thấp nhất là 83,05 USD, chỉ cao hơn 5 cent so với giá phát hành là 83 USD, và cuối cùng đóng cửa ở mức 88,91 USD, giảm 8,50%. Cùng ngày, nhà toán học của công ty là Levant Alpöge thông báo trên trang web cá nhân rằng ông cùng Claude đã tìm ra bằng chứng tiềm năng cho giả thuyết Riemann – một vấn đề nổi tiếng làm khó ngành toán học suốt 167 năm – và công khai khoảng 17 triệu dòng mã Lean formalization.

Khi thị trường chứng khoán Mỹ giảm mạnh, công ty mẹ của "GTA 6" lại tăng giá ngược chiều! Doanh số bán hàng ngày đầu tiên đạt kỷ lục 3,79 tỷ USD, Phố Wall tập trung vào thế hệ tiếp theo của GTA Online
Theo dữ liệu từ Rentrak, doanh thu toàn cầu của "Grand Theft Auto VI" cũng đã vượt qua bộ phim có doanh thu phòng vé cao nhất mọi thời đại là "Avengers: Endgame", với doanh thu toàn cầu khoảng 2,94 tỷ USD.

