Bitget App
Giao dịch thông minh hơn
Mua CryptoThị trườngGiao dịchFuturesStocks‌EarnTổ chứcAI & nhiều hơn nữa
Nhật Bản đang kéo cả thế giới "xuống nước"

Nhật Bản đang kéo cả thế giới "xuống nước"

华尔街见闻华尔街见闻2026/09/10 01:46
Hiển thị bản gốc
Theo:华尔街见闻

Lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản lần đầu tiên vượt qua 3% trong 30 năm qua đang làm dấy lên cảnh báo toàn cầu. Theo nhận định của Nomura, tâm chấn của đợt tăng lãi suất dài hạn toàn cầu lần này bắt nguồn từ trong nước Nhật Bản—sự mất kiểm soát của mở rộng tài khóa cùng kỳ vọng tăng lãi suất của ngân hàng trung ương, khiến phí rủi ro tài khóa trở thành động lực lớn nhất. Điều khiến thị trường thêm lo ngại là lợi suất trái phiếu Nhật tiếp tục leo thang không chỉ đe dọa bảng cân đối tài sản của các tổ chức tài chính toàn cầu mà còn có thể làm vỡ bong bóng cổ phiếu công nghệ AI, kích hoạt một cuộc giảm tốc kinh tế bất ngờ.

Lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản đã vượt ngưỡng 3% lần đầu tiên trong 30 năm, Viện Nghiên cứu Nomura cảnh báo rằng làn sóng tăng lợi suất trái phiếu dài hạn toàn cầu lần này bắt nguồn chính từ Nhật Bản, chứ không phải do các yếu tố bên ngoài. Rủi ro tài khóa của Nhật Bản cùng với kỳ vọng bình thường hóa chính sách tiền tệ đang lan rộng qua thị trường trái phiếu toàn cầu, tạo ra mối đe dọa mang tính hệ thống đối với cổ phiếu công nghệ, đầu tư AI cũng như nền kinh tế thực.

Lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản kỳ hạn 10 năm (JGB) trong phiên giao dịch tại Tokyo đã có lúc vượt ngưỡng 3,0%, lần đầu tiên kể từ tháng 9/1996. Theo Sàn giao dịch Chasewind, chuyên gia kinh tế trưởng Takahide Kiuchi của Viện Nghiên cứu Nomura trong báo cáo mới nhất chỉ ra rằng, lợi suất JGB 10 năm đã tăng tổng cộng khoảng 1,4 điểm phần trăm trong năm qua, trong khi lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm chỉ tăng khoảng một nửa so với Nhật Bản, điều này cho thấy xu hướng tăng lợi suất trái phiếu Nhật chủ yếu được thúc đẩy bởi các yếu tố nội địa, thay vì tác động từ thị trường nước ngoài.

Theo Takahide Kiuchi, xét về mặt tuyệt đối, lợi suất JGB đã đạt đỉnh cao nhất trong 30 năm qua, trong khi lợi suất trái phiếu Mỹ mới chỉ trở lại mức đỉnh đầu năm 2025, lợi suất trái phiếu chính phủ Đức 10 năm là cao nhất kể từ 2011, còn trái phiếu chính phủ Anh 10 năm đạt mức cao nhất kể từ 2008. So sánh tổng thể, Nhật Bản có khả năng là ngòi nổ thúc đẩy tăng lợi suất dài hạn toàn cầu, chứ không chỉ là người theo sau bị động. Đồng thời, chính quyền Trump cũng bắt đầu can thiệp hiếm gặp vào chính sách kinh tế của Nhật, gây sức ép lên Ngân hàng Trung ương Nhật Bản về việc tăng lãi suất và ép chính quyền Takamichi thắt chặt chính sách tài khóa.

Ba yếu tố thúc đẩy lợi suất JGB vượt 3%

Theo Viện Nghiên cứu Nomura, lợi suất trái phiếu Nhật Bản kỳ hạn 10 năm đã tiến sát mức 3% ngay từ tháng 8 và cuối cùng vượt mốc tròn này trong phiên 1/9, đứng sau đó là ba động lực chính.

Thứ nhất, kỳ vọng Fed tăng lãi suất ngày càng tăng. Phát biểu của Chủ tịch Fed Kevin Warsh tại hội nghị Jackson Hole gần đây đã củng cố kỳ vọng của thị trường về khả năng Fed tăng lãi suất trong cuộc họp Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) tháng 9, khiến thị trường trái phiếu toàn cầu chịu áp lực.

Thứ hai, kỳ vọng Ngân hàng Trung ương Nhật Bản tăng lãi suất ngày càng cao. Thị trường cho rằng BoJ sẽ nâng lãi suất chính sách tại cuộc họp chính sách tiền tệ tháng 9, tiếp tục đẩy lợi suất JGB tăng mạnh.

Thứ ba, rủi ro thâm hụt ngân sách Nhật Bản gia tăng mạnh. Đến cuối tháng 8, tổng số ngân sách dự toán cho tổng thu tài khóa năm 2027 do các bộ ngành Nhật nộp đã cao hơn ngân sách tài khóa năm 2026 khoảng 20 nghìn tỷ yên, làm gia tăng lo ngại của thị trường về nguy cơ xấu đi của tài chính Nhật Bản.

Rủi ro tài khóa là nguyên nhân chính làm lợi suất tăng

Viện Nghiên cứu Nomura đã phân tích các yếu tố dẫn đến lợi suất trái phiếu Nhật kỳ hạn 10 năm tăng 1,4 điểm phần trăm trong năm qua, kết quả cho thấy kỳ vọng lạm phát đóng góp khoảng 0,49 điểm phần trăm, thay đổi tỷ lệ sở hữu JGB của Ngân hàng Trung ương Nhật đóng góp khoảng 0,08 điểm phần trăm, mức tăng lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm đóng góp khoảng 0,08 điểm phần trăm, thay đổi kỳ vọng lãi suất thực tế chính sách đóng góp khoảng 0,15 điểm phần trăm, còn yếu tố "khác" đóng góp lên đến 0,60 điểm phần trăm – được coi là phản ánh chính mức phí rủi ro do tình trạng tài chính công Nhật Bản xấu đi.

Nhật Bản đang kéo cả thế giới

Điều này có nghĩa là trong các yếu tố thúc đẩy xu hướng tăng lợi suất JGB, và phí rủi ro tài khóa là yếu tố đơn lẻ lớn nhất, vượt xa ảnh hưởng của kỳ vọng lạm phát và kỳ vọng chính sách tiền tệ.

Takahide Kiuchi cho rằng, lợi suất dài hạn tăng không phải lúc nào cũng là "điềm xấu" – nếu nguyên nhân là do triển vọng tăng trưởng kinh tế được nâng cao hoặc kỳ vọng lạm phát tăng lên thì lãi suất thực chưa hẳn đã tăng, cũng như tác động tiêu cực lên kinh tế sẽ bị hạn chế. Nhưng nếu nguyên nhân chủ yếu là do rủi ro tài khóa, thường sẽ có tác động tiêu cực thực sự đến hoạt động kinh tế, và các cú sốc này thường chậm xuất hiện và khó nhận biết hơn so với lợi suất ngắn hạn tăng.

Chính quyền Trump hiếm khi can thiệp vào chính sách kinh tế Nhật Bản

Chính quyền Trump đã bắt đầu can thiệp vào chính sách kinh tế của Nhật Bản theo cách chưa từng có. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Bessent tại hội nghị G20 các Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương đã trực tiếp yêu cầu Bộ trưởng Tài chính Nhật Katayama Satsuki và Thống đốc Ngân hàng Trung ương Nhật Ueda Kazuo phải truyền tải rõ ràng con đường đảm bảo tính bền vững tài khóa và kế hoạch tăng lãi suất.

Trước đó, Bộ trưởng Bessent cũng đã công khai bày tỏ kỳ vọng về việc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản tăng lãi suất ngay sau khi can thiệp chung vào thị trường ngoại hối Nhật-Mỹ cuối tháng 7. Viện Nghiên cứu Nomura nhận định, logic phía sau hành động của chính quyền Trump là: Yên Nhật tiếp tục mất giá cùng với giá trái phiếu Nhật giảm (lợi suất tăng) có thể gây ảnh hưởng tiêu cực cho nước Mỹ và thị trường toàn cầu, vì vậy Washington đang chủ động can thiệp mạnh vào định hướng chính sách kinh tế của Nhật, thúc ép Ngân hàng Trung ương Nhật tăng lãi suất và yêu cầu chính quyền Takamichi thắt chặt chính sách mở rộng tài khóa.

Báo cáo cho biết, nếu chính quyền Takamichi từng bước điều chỉnh lập trường tài khóa tích cực, nguy cơ xấu đi của tài chính Nhật sẽ giảm bớt và áp lực tăng lợi suất JGB kỳ hạn 10 năm cũng sẽ được xoa dịu.

Lợi suất JGB tăng có thể kích hoạt biến động tài chính toàn cầu và làm nguội cơn sốt AI

Viện Nghiên cứu Nomura cảnh báo, làn sóng tăng lợi suất dài hạn toàn cầu khởi phát từ Nhật Bản có thể gây ra cú sốc tiềm tàng đối với nền kinh tế và hệ thống tài chính thế giới.

Về mặt vĩ mô, lợi suất dài hạn tăng sẽ làm tăng chi phí lãi vay ngân sách chính phủ các nước, dễ dẫn đến vòng xoáy tiêu cực "tài khóa xấu đi – lợi suất tăng", đồng thời làm giảm giá trị thị trường của các tài sản dạng trái phiếu trong danh mục của các tổ chức tài chính, đe dọa sự ổn định cân đối tài sản. Ngoài ra, xu hướng lãi suất tăng còn gây áp lực lên giá các tài sản rủi ro như bất động sản và cổ phiếu.

Đặc biệt đáng chú ý là nhóm cổ phiếu công nghệ và liên quan đến AI - đây là nhóm tài sản nhạy cảm nhất với lãi suất tăng. Theo Takahide Kiuchi, nếu xu hướng tăng lợi suất dài hạn toàn cầu với lõi là Nhật Bản duy trì, có thể kéo theo sự nguội lạnh của làn sóng AI trên thị trường chứng khoán. Việc giảm giá cổ phiếu liên quan đến AI sẽ khiến các doanh nghiệp trong ngành khó huy động nguồn vốn đầu tư lớn qua phát hành cổ phiếu hoặc trái phiếu, từ đó cản trở bành trướng đầu tư tài sản vật chất cho hạ tầng AI.

"Điều này có thể không đơn thuần là sự nguội đi dần của các hoạt động kinh tế toàn cầu mà hoàn toàn có khả năng gây ra cú sốc giảm tốc bất ngờ", báo cáo viết. Viện Nghiên cứu Nomura cho rằng, đây cũng là một phần lý do vì sao chính quyền Trump lựa chọn can thiệp trực tiếp hiếm gặp, kêu gọi Nhật tránh xa các con đường chính sách dễ dẫn đến yên mất giá sâu hơn và lợi suất trái phiếu dài hạn tăng vọt.

0
0

Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Mọi thông tin trong bài viết đều thể hiện quan điểm của tác giả và không liên quan đến nền tảng. Bài viết này không nhằm mục đích tham khảo để đưa ra quyết định đầu tư.

PoolX: Khóa để nhận token mới.
APR lên đến 12%. Luôn hoạt động, luôn nhận airdrop.
Khóa ngay!

Bạn cũng có thể thích

Trong vòng một tháng trước IPO của Anthropic và SpaceX, bitcoin đều giảm 22%, logic thanh khoản sẽ thúc đẩy xu hướng thị trường tiếp theo như thế nào?

Giám đốc Đầu tư của SBET cho rằng hiện tượng này là do "sự kiện thanh khoản nhanh chóng làm tăng mối liên hệ giữa các tài sản" — các nhà đầu tư bán tháo tài sản tiền mã hóa để tham gia các đợt IPO nổi bật. Theo logic này quan sát thị trường tương lai, phần lớn các công ty chứng khoán yêu cầu nhà đầu tư phải chờ từ 15 đến 30 ngày sau khi được phân phối cổ phiếu mới mới được phép bán ra. Sau khi SpaceX IPO, vào ngày thứ 31, giá ETH đã vượt qua mức giá vào ngày IPO, và đến ngày thứ 70, xu hướng giảm của BTC đã đảo chiều.

华尔街见闻•2026/11/20 18:16
Trong vòng một tháng trước IPO của Anthropic và SpaceX, bitcoin đều giảm 22%, logic thanh khoản sẽ thúc đẩy xu hướng thị trường tiếp theo như thế nào?

Doanh thu Q3 của WenYuan Zhixing tăng 88% so với cùng kỳ năm ngoái, doanh thu hạ tầng AI gần như tăng gấp đôi, doanh thu Robotaxi trong một quý lần đầu tiên vượt mốc 100 triệu nhân dân tệ|Báo cáo tài chính

Doanh thu quý 3 của WenYuanZhiXing đạt 320 triệu nhân dân tệ, vượt kỳ vọng thị trường là 270 triệu nhân dân tệ; khoản lỗ ròng là 310 triệu nhân dân tệ, thấp hơn dự kiến 400 triệu nhân dân tệ. Doanh thu nước ngoài tăng 171,5% so với cùng kỳ năm ngoái, thúc đẩy tỷ suất lợi nhuận gộp tăng lên 43%. Hoạt động Robotaxi tại Quảng Châu lần đầu tiên đạt hiệu quả kinh tế dương trên từng đơn vị. Tuy nhiên, đầu tư vào nghiên cứu và phát triển tăng khiến khoản lỗ điều chỉnh mở rộng, khả năng sinh lời vẫn cần được cải thiện.

华尔街见闻•2026/11/20 12:29

Cựu chuyên gia công nghệ của Phố Wall, Niles, lạc quan về việc Anthropic (ANT.US) sẽ thắng cuộc chiến giá của AI agent, nhưng cảnh báo giá cổ phiếu có thể giảm dưới mức phát hành.

IPO của Anthropic vượt ngoài mong đợi, nhưng Dan Niles cảnh báo về rủi ro định giá, tăng trưởng doanh thu AI chậm lại và cạnh tranh về giá.

智通财经•2026/11/20 11:41

Sau khi Huang Renxun rời khỏi vị trí, Nvidia đối mặt với mối đe dọa mới: mất đi những kỹ sư xuất sắc nhất

Hàng nghìn nhân viên của Nvidia đã ký tên yêu cầu Huang Renxun trở lại làm việc, một số nhân viên công khai chỉ trích quyết định của hội đồng quản trị và đã có nhân viên tuyên bố nghỉ việc. CEO tạm thời Kress đã sớm tăng lương và thưởng cổ phiếu để ổn định đội ngũ, nhưng AMD, Broadcom và các startup AI đang chờ cơ hội tuyển dụng. Các nhà phân tích cảnh báo rằng nếu mất từ năm đến mười nhân sự kỹ thuật chủ chốt, quyết định về kiến trúc chip và phần mềm, quá trình đổi mới sản phẩm và định hướng công nghệ AI thế hệ tiếp theo có thể bị ảnh hưởng.

华尔街见闻•2026/11/20 10:41
Sau khi Huang Renxun rời khỏi vị trí, Nvidia đối mặt với mối đe dọa mới: mất đi những kỹ sư xuất sắc nhất