Giao dịch AI chững lại! Goldman Sachs cảnh báo giao dịch động lực xuất hiện sự phân hóa lớn nhất trong 5 năm, vốn chuyển từ chip sang phần mềm

Giao dịch liên quan đến trí tuệ nhân tạo đang đối mặt với thử thách cấu trúc nghiêm trọng nhất kể từ đầu chu kỳ tăng giá hiện tại. Goldman Sachs cảnh báo rằng, các yếu tố động lượng bên trong đang xuất hiện sự phân hóa chưa từng có – sự chênh lệch hiệu suất giữa động lượng ngắn hạn và dài hạn đã mở rộng lên mức lớn nhất trong năm năm qua, trong khi đợt điều chỉnh mạnh nhất của nhóm cổ phiếu AI kể từ khi ChatGPT ra mắt cũng đang định hình lại logic giao dịch động lượng cốt lõi.

Chiến lược gia Guillaume Soria của Goldman Sachs đã nêu trong báo cáo khách hàng ngày 15 tháng 9 rằng, chỉ số động lượng 3 tháng (GSPRHMO3) trong ngày tăng 5%, còn chỉ số động lượng 12 tháng (GSPRHIMO) giảm 6,7%, sự khác biệt trong ngày đạt mức cao nhất trong 5 năm. Cùng lúc đó, chỉ số Goldman Sachs theo dõi các cổ phiếu liên quan đến AI (GSPUARTI) đã giảm gần 45% so với đỉnh, ghi nhận mức giảm mạnh nhất kể từ khi ChatGPT xuất hiện.

Goldman Sachs khuyến nghị rõ ràng rằng, với các danh mục đầu tư có tiếp xúc với AI, có thể phòng ngừa rủi ro bằng cách mua quyền chọn bán đối với rổ cổ phiếu thắng cuộc trung hạn (GSXUHMOM) hoặc rổ cổ phiếu hưởng lợi từ AI (GSTMTAIP). Rủi ro trùng lặp cao giữa giao dịch AI và chiến lược động lượng hiện đang là trọng tâm phòng ngừa rủi ro của họ.

Tách rời bên trong yếu tố động lượng: Độ lệch hiệu suất ngắn hạn và dài hạn đạt cực trị 5 năm

Cấu trúc nội bộ của giao dịch động lượng đang thay đổi nhanh chóng. Theo dữ liệu của Goldman Sachs, sự khác biệt hiệu suất trong ngày giữa động lượng 3 tháng và 12 tháng đã mở rộng tới mức lớn nhất trong 5 năm, cho thấy dòng tiền đang rời xa những “người dẫn đầu động lượng cũ” từng chiếm ưu thế trước đây.

Xét về vị thế, mức tiếp xúc tổng thể của yếu tố động lượng cũng đã giảm. Ở khung thời gian một năm, vị thế hiện tại ở phân vị thứ 41, giảm rõ rệt so với trước đây; nhưng nếu xét trong năm năm, vị thế vẫn nằm ở phân vị thứ 88, cho thấy việc giảm đòn bẩy hệ thống chưa được giải phóng hoàn toàn.

Trong khi đó, biến động của yếu tố động lượng cao hơn rõ rệt so với chỉ số chung. Trong ngày, chỉ số S&P 500 chỉ giảm chưa đến 30 điểm cơ bản, nhưng bên trong động lượng lại xảy ra sự phân hóa mạnh mẽ. Trạng thái ít tương quan và biến động mạnh này cũng khiến hiệu quả chi phí phòng ngừa rủi ro yếu tố động lượng trong ngắn hạn trở nên hấp dẫn hơn.

Dòng tiền từ bán dẫn đổ vào phần mềm: Nhóm “bị ghét nhất” đầu năm lội ngược dòng mạnh mẽ

Cơ cấu ngành của giao dịch động lượng cũng đang có sự luân chuyển rõ nét. Báo cáo của Goldman Sachs cho thấy dòng tiền động lượng ngắn hạn đang dịch chuyển từ ngành bán dẫn sang phần mềm, và phần mềm lại chính là nhóm ít được ưa chuộng nhất vào đầu năm.

Sự thay đổi này đã phản ánh rõ trên hiệu suất tương đối: chỉ số hiệu suất tương đối phần mềm so với bán dẫn do Goldman Sachs theo dõi (GSPUSOSE) trong ngày đã ghi nhận mức tăng mạnh thứ hai trong lịch sử. Goldman Sachs cho rằng, nếu xu hướng này tiếp diễn, dòng tiền có thể tiếp tục lan tỏa sang rổ động lượng 6 tháng đến 12 tháng, thúc đẩy việc cân bằng lại rổ động lượng trong tương lai, thể hiện bằng việc mua phần mềm – bao gồm cả tăng vị thế mua và bù trừ vị thế bán – đồng thời bán ra cổ phiếu bán dẫn.

Đáng lưu ý là, nhóm phần mềm trước đó từng đứng đầu trọng số vị thế bán trong chỉ số động lượng 12 tháng. Việc phần mềm phục hồi mạnh mẽ không chỉ cho thấy sự chuyển đổi phong cách ngành, mà còn tiếp tục làm sâu sắc thêm sự phân hóa giữa động lượng ngắn hạn và dài hạn.

Rủi ro tan rã mối tương quan cao độ giữa AI và động lượng

Mặc dù nhóm AI và yếu tố động lượng hiện vẫn giữ mối tương quan rất cao, hệ số tương quan từ 1 tháng tới 1 năm duy trì ở mức 90% - 96%, nhưng Goldman Sachs cảnh báo rằng mối quan hệ gắn bó lâu dài này đang đứng trước nguy cơ bị phá vỡ.

Goldman Sachs cho rằng, sự suy yếu kéo dài của nhóm AI sẽ có tác động mạnh đến thành phần của yếu tố động lượng. Khi phần mềm dần thay thế bán dẫn để trở thành động lực quan trọng cho động lượng ngắn hạn, xu hướng song song giữa động lượng và AI trước đây cũng có thể từng bước tách rời.

Hiện tại, chủ đề có mức độ tiếp xúc động lượng lớn nhất tại thị trường Mỹ vẫn tập trung ở lĩnh vực AI. Tuy nhiên, nếu quá trình luân chuyển phần mềm vượt bán dẫn tiếp diễn, thành phần ngành của rổ động lượng sẽ tiếp tục được điều chỉnh. Đối với nhà đầu tư, điều này đồng nghĩa với việc chiến lược lấy AI làm đại diện cho động lượng cần được đánh giá lại, bởi giao dịch động lượng đang bước vào một giai đoạn mới về rủi ro và lợi nhuận.