Chỉnh sửa - Phân tích - Triển vọng "cung không đủ cầu" của ASML buộc nhà đầu tư phải chú ý ngoài yếu tố nhu cầu

Chỉnh sửa chức danh của Mark Sloan ở đoạn thứ 13

Toby Sterling/Nathan Vifflin

Reuters Amsterdam, ngày 15 tháng 10 - Vào tháng 4 năm nay, giám đốc điều hành của nhà sản xuất thiết bị chip máy tính ASML, Christophe Fouquet, đã nói với các cổ đông rằng công ty có giá trị thị trường lớn nhất châu Âu này sẽ “bằng mọi giá” tránh trở thành nút thắt của ngành công nghiệp chip.

Sáu tháng sau, Fouquet thừa nhận, nguồn cung thiết bị quang khắc chip của ASML dùng để sản xuất chip logic tiên tiến và chip lưu trữ thúc đẩy cơn sốt AI sẽ không đáp ứng được nhu cầu vào các năm 2027 và 2028 (link).

Đối với khách hàng, nhà đầu tư và bản thân ASML – công ty có giá trị cổ phiếu tăng gần 70% trong năm nay – vấn đề chính là liệu ASML có thể mở rộng công suất đủ nhanh để tận dụng nhu cầu lớn này hay không. Đồng thời, thị trường ngày càng lo ngại về sự bền vững của xu hướng AI và những dự đoán vượt qua nhiều năm tương lai.

“ASML giờ đây bản thân đã trở thành nút thắt,” ông Han Dieperink, giám đốc điều hành công ty quản lý tài sản Aureus, sở hữu cổ phiếu ASML, cho biết; ông bổ sung rằng ban lãnh đạo đã công khai thừa nhận kế hoạch nâng công suất lên 30% vào năm 2027 và 2028 vẫn chưa đủ.

Ông Dieperink chỉ ra rằng các cuộc thảo luận về đơn hàng trong tương lai đã kéo dài tới năm 2029 và 2030, và ông cho rằng điều này cho thấy nhu cầu có thể tiếp tục vượt cung sau khi chu kỳ hiện tại kết thúc.

https://www.reuters.com/graphics/ASML-CHIPS/lbpgmxkmypq/chart.png

Tranh luận về định giá

Kế hoạch của ASML để giải quyết tình trạng tồn đọng đơn hàng gồm cắt giảm thời gian lắp ráp, nâng cấp các thiết bị đang hoạt động và ra mắt những mẫu máy nhanh hơn. Công ty dự kiến tăng công suất sản xuất hàng năm lên 110 máy EUV trị giá 200 triệu USD/máy từ nay cho đến 2028, nhưng hiện đang xem xét bổ sung khoảng 12 máy nữa.

Thêm vào đó, công ty còn mở rộng năng lực sản xuất tại Eindhoven (link), dù giai đoạn đầu dự kiến tới năm 2029 mới đi vào vận hành.

Vào thứ Tư, Fouquet đảm bảo với nhà đầu tư một điểm: chuỗi cung ứng của ASML – bao gồm nhà cung cấp hệ thống quang học chính là Zeiss – không phải là yếu tố hạn chế.

Nhà đầu tư cho biết sự bất ổn sau năm 2028 sẽ tăng lên, và giá trị định giá của công ty cũng phản ánh điều đó. Kể từ tháng 6, bất chấp việc các nhà phân tích tài chính nâng dự báo lợi nhuận, giá cổ phiếu của ASML lại giảm so với lợi nhuận dự kiến trong tương lai.

https://www.reuters.com/graphics/ASML-RESULTS/zjpqloyggvx/chart.png

Ông Mark Sloan, chuyên viên phân tích cao cấp của Stonehage Fleming, cho biết với triển vọng tăng trưởng và vị trí dẫn đầu thị trường của ASML, việc tỷ lệ giá trên lợi nhuận dự báo giảm từ mức hơn 45 lần vào tháng Sáu xuống còn khoảng 30 lần đã khiến cổ phiếu này trở nên hấp dẫn. Quỹ “khái niệm đầu tư tốt nhất toàn cầu” của Sloan nắm giữ 3,5% cổ phần ASML.

“Chúng tôi đang theo dõi sát sao sự đổi mới và áp dụng AI, cũng như kế hoạch đầu tư vốn từ các khách hàng chính,” ông nói, “Chúng tôi cho rằng nguồn cung – chứ không phải nhu cầu – vẫn có thể là yếu tố hạn chế chính đối với ASML.”

ASML trước đó cho biết, động thái tăng giá vào năm 2027 và 2028 cũng sẽ mang lại lợi nhuận cho họ.

https://www.reuters.com/graphics/ASML-RESULTS/zgvoyxzxovd/chart.png

Lo ngại về làn sóng bán tháo liên quan đến AI

Không phải tất cả nhà đầu tư đều tin tưởng tuyệt đối. Người hoài nghi đặt câu hỏi liệu sự bùng nổ chi tiêu cho hạ tầng AI cuối cùng có tạo ra lợi nhuận đủ để biện minh cho hàng tỷ USD đầu tư hiện tại hay không.

Chứng khoán ngành chip cũng chịu tác động bởi lo ngại rằng lãi suất tăng có thể khiến việc huy động vốn cho các dự án AI và trung tâm dữ liệu lớn trở nên khó khăn hơn (link). Vào thứ Năm, chi phí bảo hiểm vỡ nợ của ngành công nghệ Mỹ đã đạt mức cao kỷ lục (link).

Ông Janardan Menon, chuyên viên phân tích của Jefferies, cho biết những lo ngại về tài trợ đầu tư cho AI, cùng các yếu tố như nguồn cung điện hạn chế cản trở việc mở rộng trung tâm dữ liệu, có thể gây áp lực lên ASML. Giá cổ phiếu ASML đã giảm 5% vào thứ Năm do làn sóng bán tháo trên thị trường.

“Yếu tố chính dẫn đến việc giảm định giá lần này là sự hoài nghi của thị trường đối với những kỳ vọng quá cao vào các năm 2028 và 2029,” ông Menon nhận định, đồng thời bổ sung rằng trong giai đoạn thị trường suy giảm, tỷ lệ giá trên lợi nhuận của ASML có thể xuống mức đầu 20.

https://www.reuters.com/graphics/AI-CDS/znpngnmybvl/chart.png

“Chúng tôi không muốn nói ‘đã bán hết’”

Khách hàng của ASML vẫn đang tranh giành để sở hữu thiết bị sản xuất chip cao cấp độc quyền của công ty. ASML hiện yêu cầu khách hàng đặt cọc lớn khi đặt đơn hàng, Giám đốc Tài chính Roger Dassen cho biết nếu khách hàng sau này hủy đơn, khoản cọc này “đủ để gây ra tổn thất”.

Khách hàng lớn nhất là TSMC 2330.TW – công ty sản xuất chip cho Nvidia NVDA.O và Apple AAPL.O – vào tháng 7 cho biết không kỳ vọng nguồn cung thiết bị sẽ cản trở kế hoạch mở rộng của họ. Thứ Năm, công ty này tái khẳng định kế hoạch đầu tư vốn 60 đến 64 tỷ USD vào năm 2026 (link).

Trong bối cảnh nhu cầu chip nhớ AI tăng mạnh, Samsung 005930.KS, SK Hynix 000660.KS và Micron MU.O cũng liên tục đặt công suất sản xuất của ASML.

Những khách hàng tiềm năng mới có thể gây thêm áp lực. Dự án TeraFab do Elon Musk đề xuất dù chưa sản xuất ra chip nào nhưng có thể trở thành khách hàng lớn của các thiết bị tiên tiến; trong khi các biện pháp hạn chế của Mỹ đối với Trung Quốc vẫn rủi ro cho doanh số thiết bị DUV tầm trung của ASML. Dự kiến trong năm nay, Trung Quốc sẽ chiếm khoảng 20% doanh số của ASML.

Dù nhu cầu mạnh mẽ, ASML tạm thời không nhận đơn hàng cho năm 2029 và 2030 để đánh giá khả năng chuẩn bị của khách hàng và năng lực đáp ứng nhu cầu tương lai của chính mình.

“Chúng tôi không muốn nhận đơn hàng của khách A, B và C ngay bây giờ, rồi lại phải nói với khách D – người chưa đặt đơn năm 2029 và 2030 – ‘Xin lỗi, chúng tôi đã bán hết,’” ông Dassen nói với các chuyên viên phân tích trong cuộc họp thông báo tài chính.

https://www.reuters.com/graphics/ASML-RESULTS/lbvgdlxnepq/chart.png

(Để hỗ trợ độc giả không phải là người dùng tiếng Anh, Reuters tự động dịch báo cáo này sang một số ngôn ngữ khác. Do bản dịch tự động có thể không chính xác hoặc không đầy đủ ngữ cảnh cần thiết, Reuters không đảm bảo tính chính xác của bản dịch tự động mà chỉ cung cấp nhằm thuận tiện cho người đọc. Reuters không chịu trách nhiệm về thiệt hại hoặc tổn thất nào phát sinh từ việc sử dụng chức năng dịch tự động này.)