Tại sao Anthropic cần IPO gấp? Quỹ tư nhân không thể gánh nổi hóa đơn sức mạnh tính toán 750 tỷ

Theo tin tức từ Woofun AI, quá trình IPO sắp tới của Anthropic đang đẩy phố Wall căng thẳng thần kinh tới điểm kiểm tra áp lực, các nhà đầu tư chỉ ra rằng, lý do cốt lõi khiến ông lớn AI này gấp gáp tiếp cận thị trường công khai là một bài toán số học tàn nhẫn: quy mô của họ đã phình to tới mức hệ thống tài trợ tư nhân khó có thể chịu đựng. Khi cuộc đua vũ trang AI bước vào vùng sâu, cam kết chi tiêu hàng trăm tỷ đô la của các doanh nghiệp hàng đầu đang đẩy khả năng cung cấp của hệ thống tài chính tới rìa, quy mô của làn sóng xây dựng hạ tầng này gần như ngang với mạng lưới đường sắt hoặc đường cao tốc liên bang của Mỹ trước đây. Xét về mức độ tăng vọt chi phí vay mượn tư nhân, khai thác thanh khoản khổng lồ của thị trường công khai trở thành phương án ưu tiên nhất để tiếp máu cho giai đoạn kế tiếp của cuộc đua AI.

Xét từ góc nhìn tài chính, sức ép giữa cam kết sức mạnh điện toán khổng lồ và sự bùng nổ doanh thu chính là động lực cơ bản cho việc lên sàn. Bản cáo bạch công khai ngày 26 tháng 10 tiết lộ, cam kết sức mạnh điện toán của Anthropic trong vài năm tới có thể đạt tới 750 tỷ USD, trong đó đã gánh hơn 600 tỷ USD chi phí hạ tầng tương lai và thêm các giao dịch tiềm ẩn có thể nâng tổng lên 150 tỷ USD nữa.

Theo số liệu tổng hợp của Woofun AI, nửa đầu năm 2026 doanh thu Anthropic tăng vọt lên 16,3 tỷ USD, cùng kỳ năm ngoái chỉ là 1,1 tỷ USD; tuy nhiên khoản lỗ ròng công bố cùng thời điểm lên tới 80,7 tỷ USD, phần lớn do các chi phí kế toán liên quan tới tài trợ.

Khoản lỗ trên sổ sách này che giấu bản chất kinh doanh thực sự, nhưng nhu cầu chi tiêu vốn khổng lồ ép buộc công ty phải tìm kiếm nguồn tiền sâu hơn để duy trì đầu tư hạ tầng tăng trưởng cấp số nhân.

Đối lập về khó khăn tài trợ càng làm nổi bật sự cần thiết của thị trường công khai. OpenAI dù lập kỷ lục về vòng gọi vốn gần đây, phải mất hàng tháng mới hoàn tất vượt hơn 120 tỷ USD, nhưng trong môi trường hiện tại khó mà lặp lại. Nhu cầu cổ phiếu Anthropic cực cao, thậm chí Storm Duncan - nhà sáng lập ngân hàng đầu tư Ignatious - đề xuất dùng căn nhà trị giá khoảng 4,8 triệu USD cùng đất liền kề tổng cộng 8 triệu USD để đổi lấy cổ phần, nhưng giao dịch vẫn chưa thành công; gây vốn tư nhân ngày càng khó khăn. Là một phần của gói gọi vốn chip lập kỷ lục 60 tỷ USD (tên mã nội bộ Project North Star, gồm khoảng 42 tỷ USD nợ ưu tiên bảo lãnh bởi Broadcom và khoảng 18 tỷ USD nợ thứ cấp), Anthropic phân phối cho Blackstone (BX.US) 9 tỷ USD nợ thứ cấp với suất lợi nhuận hơn 10%, cao hơn mức 8,5% của khoản vay 4,4 tỷ USD bốn tháng trước; 9 tỷ USD nợ thứ cấp còn lại dự kiến sẽ phân phối trong vài tháng tới, cho thấy nhà đầu tư tư nhân đang đòi hỏi bù đắp rủi ro AI cao hơn.

Đồng thời, sự lo ngại về khoản nợ hạ tầng AI trên thị trường ngày càng tăng: Công ty trung tâm dữ liệu Firmus của Úc được Nvidia (NVDA.US) đầu tư do biến động thị trường mà phải từ bỏ IPO; nhà cung cấp dịch vụ AI đám mây Elice của Hàn Quốc ngày đầu lên sàn đã giảm giá cổ phiếu 32%; một số trái phiếu của CoreWeave (CRWV.US) đạt suất lợi nhuận gần 15%. Những trường hợp này phản ánh thị trường tư nhân đã quá tải, cần thị trường công khai chia sẻ rủi ro.

Lịch trình lên sàn dù điều chỉnh nhưng hướng đi đã rõ. Thị trường từng kỳ vọng Anthropic phát hành từ tháng 10, sau đó hoãn sang tuần từ 16 tháng 11. Theo Thời báo phố Wall, quyết định hoãn được đưa ra trước khi có tranh cãi về an toàn AI liên quan tới nhân viên nghiên cứu rời đi, cố vấn cho rằng hoãn lại giúp công ty công bố kết quả quý III trước; tranh cãi về an toàn sau đó càng khiến thị trường chú ý tới công ty này.

Dù đối mặt với tranh cãi về an toàn, nhà đầu tư Anthropic vẫn mô tả kết quả tài chính mới nhất là “ấn tượng”, bác bỏ lo ngại về tăng trưởng doanh thu chậm. Với quy mô và mức độ trưởng thành hiện tại, việc lên sàn là bước tất yếu. Đợt IPO này xuất hiện sau khi phố Wall bị lo lắng chung về giao dịch AI, nhất là các công ty cho thuê sức mạnh điện toán và xây dựng trung tâm dữ liệu đang bị nghi ngờ. Anthropic có thể buộc phải lên sàn trong điều kiện không hoàn hảo, nhưng các nhà đầu tư tin rằng, đây là cách tốt nhất để thị trường kiểm nghiệm cơn sốt AI. Với định giá gần 2 nghìn tỷ USD, doanh thu 16,3 tỷ USD mỗi năm, việc Anthropic lên sàn không chỉ quyết định vận mệnh của chính họ, mà còn tái định nghĩa lại giới hạn nhận thức của cả ngành về giá trị và bong bóng AI.