Xususiy kredit bozorida yangi qisqa sotish vositasi: Wall Streetning yirik banklari Blackstone va Apollo ga qarshi CDS taqdim etdi

Uoll-strit 2 trillion dollarlik xususiy kredit bozoriga yangi shartli qisqa savdo (short selling) mexanizmlarini qurmoqda.

Britaniyaning Financial Times nashriga asoslanib xabar berishicha, JPMorgan, Barclays, Morgan Stanley va Citigroup yaqinda Blackstone, Apollo Global Management va Ares Management’ning asosiy xususiy kredit fondlari asosidagi kredit defolt svoplari (CDS) bo‘yicha savdolarga kirishdi. Bu Uoll-stritning xususiy kreditlar uchun yangi qisqa savdo vositalarini izlash yo‘lidagi so‘nggi yirik qadami bo‘lib, investorlar uchun ushbu sohaning xavf-xatarlariga pul tikish va hedjlashning yangi usulini taqdim etadi.

Bu harakat xususiy kredit sanoati bosim ostida turgan bir paytda amalga oshdi. Ko‘plab xususiy kredit fondlari investorlarning mablag‘larni qaytarib olish talablari oqibatida muammoga duch kelmoqda, banklar moliyalashtirish shartlarini qat’iylashtirganligi sababli fondlarning moliyalashtirish xarajatlari ortmoqda. Aynan shu fondlar va ular bilan banklar o‘rtasidagi chuqur aloqalarning regulyatorlar tomonidan yaqindan nazorat qilinayotgani ham diqqatga sazovordir. Ta’kidlash joiz, ushbu CDS kelishuvlari bu hafta savdoga chiqarilgandan buyon, uch fondning CDS spredlari qisqarishga muvaffaq bo‘ldi, shuningdek, JPMorgan strateglari Blackstone asosiy xususiy kredit fondi (BCRED) uchun CDS spredining bundan-da qisqarishini kutmoqda.

Yangi vositaning paydo bo‘lishi, xususiy kredit bozori xavfini baholash mexanizmlarini qayta ko‘rib chiqishga turtki berdi hamda tez kengayib borayotgan, ammo nisbatan shaffofligi past bo‘lgan ushbu aktiv sinfiga institutsional investorlar ehtiyotkorligini oshirib yuborganini ko‘rsatdi.

Ushbu CDS kelishuvlari chiqarilishiga bevosita S&P Global tomonidan shu hafta e’lon qilingan yangi indeks turtki bo‘ldi. S&P yaqinda “CDX Financials” deb nomlangan indeksni ishga tushirdi, uning tarkibiga Apollo, Blackstone, Ares fondlari, shuningdek, banklar, sug‘urta kompaniyalari, ko‘chmas mulk kompaniyalari va boshqa moliyaviy guruhlar kiradi.

Indeks ishga tushirilganidan bir necha kun o‘tib, yirik banklar indeks tarkibidagi fondlarning CDS kelishuvlarini faol ravishda savdo qila boshladi. Bu kelishuvlar treyderlarga alohida fondlar o‘z qarzlariga xizmat ko‘rsata oladimi-yo‘qmi degan xavflarga pul tikish imkonini berdi. Ular orasida Blackstone Private Credit Fund (BCRED) eng kattasi bo‘lib, 83 milliard dollar aktivlarni boshqaradi.

S&P Global’ning qat’iy daromadli savdo mahsulotlari va tovarlar bo‘yicha rahbari Nicholas Godecning aytishicha, so‘nggi oylar ichida treyder va investorlar tomonidan xususiy kreditdagi xavf ko‘rsatkichi savdo buyumlarga ehtiyoj ancha o‘sdi. “Bozorda xavf-xatarlar haqida havotirlar yuzaga kelsa, CDS faoliyati darhol jonlanadi”, dedi u:

“Bu bozordan kelib chiqqan bog‘laydigan qayta aloqaning natijasi bo‘lib, aynan shu jarayon indeks yaratilishiga turtki bo‘ldi.”

Yangi CDS kelishuvlari bir vaqtning o‘zida bir necha vazifani bajaradi, ular faqat qisqa savdo uchun xizmat qilmaydi.

Investorlar CDS xarid qilib, xususiy kredit bozori kayfiyatining yomonlashuviga pul tikishlari mumkin, hatto mos fond defoltga uchraydi deb hisoblamasalar ham — chunki fondning bozorga xos havfi oshgan sari, CDS narxi ham oshadi. Shu bilan birga, ko‘plab treyderlar CDS kelishuvlari va fond obligatsiyalari narxi o‘rtasidagi farqdan foydalanib arbitraj qilmoqda, ya’ni ularning spredini kengayish yoki qisqarishiga pul tikib foyda olishmoqda.

Bundan tashqari, mediada keltirilgan manbaga ko‘ra, ba’zi kredit investorlar to‘g‘ridan-to‘g‘ri xususiy kredit tashkilotlari (BDC) chiqaradigan investitsiyaviy darajadagi obligatsiyalarni qisqa sotmoqda, boshqalar esa ushbu obligatsiyalar juda ko‘p sotilib yuborilganini va ulardan arzon narxda sotib olishni ko‘zlamoqda.

Bu safargi CDS mahsuloti Uoll-stritning bir necha urinishlaridan so‘ng birinchi marta real natija berdi.

Goldman Sachs va JPMorgan ilgari umumiy daromad svoplari (Total Return Swaps) kabi hosila vositalar yordamida xususiy kredit tashkilotlari xususiy kapital homiyligidagi dasturiy ta’minot firmalariga bergan kredit bilan bog‘liq muammolarga pul tikishga harakat qilgan, biroq hozircha bu yirik miqyosli savdoga aylangan emas. Bank of America ham xaridorlarga, ularning savdo jamoasi eng “xususiy kreditlar ta’siriga eng sezgir” deb hisoblasa, aynan shu aksiyalar bo‘yicha qisqa savdo strategiyasini tavsiya qilgan, ammo keyin bu tavsiyani bekor qilgan edi.

Ba’zi investorlarda xususiy kredit sohasiga qisqa pul tikish loji: bu soha xususiy kapital homiyligidagi dasturiy kompaniyalarga yirik kreditlar beradi, ammo sun’iy intellekt texnologiyasining tez rivojlanishi ushbu kompaniyalar biznes modeliga shikast yetkazib, natijada defolt darajasi oshishiga olib kelishi mumkin.

Yangi CDS kelishuvlari xususiy kredit sohasida bir vaqtning o‘zida bir necha salbiy omil kuzatilayotgan davrda paydo bo‘ldi. Mavjud investorlarning mablag‘larni qaytarib olish arizalari davom etar ekan, fondlarning moliyalashtirish xarajatlari ham banklar qarz ajratish shartlarini qattiqlashtirgani tufayli ko‘tarilmoqda. Shu bilan birga, regulyatorlar bank tizimi hamda xususiy kredit fondlarining chuqur aloqalari yuzasidan qiziqishni kuchaytirmoqda.

Shunday bo‘lsa-da, hozirgi vaqtda CDS bo‘yicha savdo hajmi hali ancha cheklangan. Ularning savdosida ishtirok etayotgan JPMorgan, Barclays va boshqa banklar izoh berishdan bosh tortdi.