Giá dầu quay trở lại mức 100 USD làm gia tăng lo ngại về lạm phát, trái phiếu chính phủ toàn cầu dự kiến sẽ có quý tồi tệ nhất kể từ năm 2024.

VietFinanceApp cho biết, khi giá dầu tăng lên gần 100 USD/thùng, xung đột tại Trung Đông, làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) cùng với sức chống chịu của kinh tế Mỹ đồng loạt làm gia tăng lo ngại về lạm phát toàn cầu, khiến các ngân hàng trung ương chủ chốt lại siết chặt chính sách tiền tệ, dẫn đến việc trái phiếu chính phủ toàn cầu đang hướng tới quý có hiệu suất kém nhất kể từ đầu năm 2024.

Chỉ số Bloomberg Global Government Bond Index đã giảm tổng cộng 2,1% kể từ cuối tháng 6, hướng tới quý ghi nhận mức giảm mạnh nhất kể từ quý IV năm 2024. Thời điểm đó, Trump đã giành được nhiệm kỳ tổng thống Hoa Kỳ thứ hai, khiến các nhà đầu tư chuẩn bị cho áp lực lạm phát gia tăng mà các chính sách tài khóa mở rộng hơn có thể gây ra.

Trong đợt bán tháo trái phiếu toàn cầu lần này, trái phiếu chính phủ Mỹ bị ảnh hưởng rõ rệt. Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm đã có lúc vượt qua mức 5,61% vào thứ Ba, đạt mức cao nhất kể từ năm 2002. Các trái phiếu ngắn hạn của Mỹ cũng bị bán ra trong quý này, tuy nhiên sau khi chỉ số lạm phát mà Fed ưu tiên theo dõi công bố vào thứ Tư thấp hơn dự báo thị trường, một phần mức giảm đã được rút ngắn lại.

Dữ liệu mới nhất của Mỹ cho thấy chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân cốt lõi (PCE) thấp hơn kỳ vọng, tạm thời làm dịu đi lo ngại về lạm phát trên thị trường, nhưng không đủ để đảo ngược xu hướng suy giảm của thị trường trái phiếu toàn cầu trong quý này.

Nhiều yếu tố đẩy rủi ro lạm phát lên cao, ngân hàng trung ương toàn cầu lại tăng lãi suất

Xung đột kéo dài tại Trung Đông đã đẩy giá năng lượng lên cao, trong khi chi tiêu đầu tư vào lĩnh vực AI tăng đột biến cùng với kinh tế Mỹ duy trì sức mạnh cũng khiến các nhà đầu tư phải đánh giá lại triển vọng lạm phát toàn cầu. Thị trường ngày càng lo ngại rằng áp lực lạm phát có thể kéo dài dai dẳng hơn dự báo trước đây. Trong ba tháng gần nhất, các ngân hàng trung ương tại Úc, khu vực đồng euro, Nhật Bản, Na Uy và Mỹ đều đã tăng lãi suất, khiến môi trường chính sách tiền tệ toàn cầu chuyển hướng chặt chẽ trở lại.

Chiến lược gia toàn cầu Michael Every của Rabobank cho biết, trong quý III, thị trường không chỉ hoàn toàn từ bỏ kỳ vọng về việc lãi suất sẽ giảm lâu dài mà quan niệm này đã đảo ngược hoàn toàn. Hiện tại, vấn đề then chốt đối mặt với thị trường đã chuyển từ “liệu ngân hàng trung ương còn tăng lãi suất nữa hay không” thành “sắp tới họ cần tăng bao nhiêu lần nữa”.

Thị trường tiền tệ hiện đã hoàn toàn phản ánh vào giá kỳ vọng rằng Fed và Ngân hàng Trung ương châu Âu sẽ tiếp tục tăng lãi suất ba lần nữa trong năm tới.

Trái phiếu chính phủ Pháp bị bán mạnh, lợi suất kỳ hạn 10 năm tăng lên 4,8%

Trong các thị trường trái phiếu chính phủ chính toàn cầu, trái phiếu Pháp là loại bị bán tháo mạnh nhất trong quý này. Khi Pháp dự kiến tiến hành bầu cử tổng thống vào năm tới, bất ổn chính trị đã khiến các nhà đầu tư lo lắng hơn. Khi chỉ còn khoảng bảy tháng nữa sẽ tới ngày bầu cử, các vấn đề then chốt giữa phe đối lập và chính phủ sắp mãn nhiệm của Tổng thống Macron vẫn chưa thể đạt được thỏa hiệp.

Lợi suất trái phiếu chính phủ Pháp kỳ hạn 10 năm đã tăng tổng cộng 1,15 điểm phần trăm trong quý này lên mức 4,8%, ghi nhận quý kém nhất kể từ khi đồng euro chính thức được sử dụng năm 1999. Trái phiếu Pháp hôm thứ Tư tiếp tục biểu hiện yếu hơn các loại trái phiếu châu Âu khác. Dữ liệu mới nhất cũng cho thấy lạm phát tại Pháp trong tháng 9 tăng với tốc độ nhanh nhất trong hơn hai năm qua, làm gia tăng áp lực lên ECB trong việc kiểm soát giá cả.

Chênh lệch lợi suất trái phiếu Pháp - Đức lên đỉnh cao kể từ 2012

Hiện các nhà đầu tư đặc biệt theo dõi chênh lệch lợi suất giữa trái phiếu chính phủ Pháp và Đức, coi đây là chỉ báo quan trọng cho thấy mức độ căng thẳng trên thị trường trái phiếu châu Âu. Phần lợi suất mà nhà đầu tư yêu cầu khi nắm giữ trái phiếu kỳ hạn 10 năm của Pháp thay vì loại tương tự của Đức hiện nay đã vượt quá 1,2 điểm phần trăm, tức 120 điểm cơ bản, đây là mức cao nhất kể từ năm 2012.

Chênh lệch lợi suất giữa trái phiếu Pháp và Đức liên tục mở rộng đồng nghĩa nhà đầu tư đòi hỏi mức bồi thường rủi ro cao hơn mới chấp nhận nắm giữ trái phiếu chính phủ Pháp, đồng thời phản ánh lo ngại ngày càng tăng về triển vọng tài chính và chính trị của Pháp.

Các nhà chiến lược lãi suất tại RBC Capital Markets như Peter Schaffrik cho rằng, ngay cả khi thị trường năng lượng không có thêm biến động mới, chênh lệch lợi suất các trái phiếu chính phủ châu Âu vẫn có thể nới rộng hơn nữa.

Khi giá dầu giữ ở mức cao, ngân hàng trung ương toàn cầu quay lại xu hướng tăng lãi suất đồng thời các nguy cơ tài khóa, chính trị tại các nền kinh tế lớn cùng nhau gia tăng, các nhà đầu tư trái phiếu đang đối mặt với áp lực đa chiều hiếm thấy trong nhiều năm. Điểm nóng tiếp theo của thị trường sẽ tập trung vào việc giá năng lượng liệu còn đẩy lạm phát lên nữa hay không, và Fed cùng ECB cần đẩy nhanh vòng siết chặt lần này tới mức độ nào.