Phiên bản cập nhật 8 - “Sóng thần màu xanh” khiến vốn hóa Nasdaq bốc hơi 2,5 nghìn tỷ đô la, nhà đầu tư lo ngại về giao dịch AI

Đã cập nhật giá đóng cửa, bổ sung thông tin nền trong đoạn 3 đến 5, giải thích chi tiết về hoán đổi rủi ro tín dụng trong đoạn 15 và cập nhật đoạn đầu, danh sách điểm chính cùng tiêu đề.

Niket Nishant/Caroline Valetkevitch

Reuters ngày 5/11 - Vào thứ Năm, chiến thắng toàn diện của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử Quốc hội đã giáng đòn mạnh lên thị trường chứng khoán Mỹ, chỉ số Nasdaq chủ yếu tập trung vào cổ phiếu công nghệ ghi nhận mức sụt giảm trong ngày lớn nhất kể từ “Ngày giải phóng” tháng 4/2025, khi tâm lý thị trường lo ngại AI sẽ đối mặt với nhiều quy định giám sát hơn (đặc biệt nhắm vào việc xây dựng trung tâm dữ liệu), khiến hàng nghìn tỷ USD vốn hóa bị thổi bay.

Chỉ số Nasdaq Composite giảm 5,5%, nguyên nhân là các nhà đầu tư lo rằng chiến thắng áp đảo của đảng Dân chủ tại bầu cử giữa kỳ (link) có thể cản trở việc mở rộng hạ tầng AI và đặt các doanh nghiệp nhỏ vốn đã chịu áp lực do lãi suất tăng và môi trường tài chính thắt chặt vào thử thách mới.

Đây là ngày thứ hai liên tiếp cổ phiếu AI bị bán tháo, đồng thời là lần thứ năm chỉ số Nasdaq Composite .IXIC giảm trên 500 điểm kể từ giữa tháng 10, khi trước đó các cổ phiếu AI tăng mạnh nay đã bị giám sát chặt chẽ hơn trong vài tuần qua.

“Kết quả quan trọng của cuộc bầu cử này - đặc biệt là đảng Dân chủ nắm nhiều ghế thống đốc - là việc xây dựng trung tâm dữ liệu sẽ chậm lại và trở thành chủ đề cốt lõi kéo dài,” ông O'Rourke (Michael O'Rourke), Giám đốc chiến lược thị trường của JonesTrading tại Stamford, Connecticut cho biết.

Chỉ số Nasdaq Composite hiện đã bước vào vùng điều chỉnh, giảm gần 12% so với mức cao lịch sử thiết lập ngày 6/10. Định nghĩa vùng điều chỉnh là giảm 10% so với đỉnh gần đây.

Nhiều chuyên gia phân tích cho rằng, mức giảm mạnh lần này báo hiệu một làn sóng bán tháo sâu hơn sẽ đến, khả năng bắt đầu từ phiên giao dịch châu Á ngày thứ Sáu. Chỉ số Nikkei của Nhật .N225 và Kospi của Hàn Quốc .KS11 tuy tăng hơn 20% trong năm nay nhưng đều giảm mạnh sau cú sốc cổ phiếu trung tâm dữ liệu hôm thứ Tư.

Vài chuyên gia đặt câu hỏi, liệu quy mô giảm mạnh lần này có ảnh hưởng tới lịch IPO đình đám của Anthropic dự kiến mùa thu năm nay không, vì bất kỳ sự trì hoãn nào cũng có thể làm ảnh hưởng cảm xúc thị trường.

Các chuyên gia và quản lý danh mục đầu tư nhận định, với việc nhiều cổ phiếu đã tăng cực mạnh trước đó và kể từ cuối mùa hè lãi suất Mỹ tăng, các công ty đám mây mới như Nebius (NBIS.O) cùng CoreWeave (CRWV.O) liên tục gặp khó khăn huy động vốn, việc các nhóm ngành bán dẫn và hạ tầng AI giảm mạnh về giá không phải là điều bất ngờ.

Ngày thứ Năm, nhóm cổ phiếu chip và đám mây mới bị bán tháo mạnh nhất, phản ánh lo ngại trên thị trường rằng các dự án xây trung tâm dữ liệu trị giá hàng chục tỷ USD có thể bị trì hoãn. Chỉ số bán dẫn của sàn Philadelphia .SOX sụt 12%, về mức thấp nhất hơn sáu tháng qua. Nvidia NVDA.O giảm 9%, Advanced Micro Devices AMD.O sụt mạnh 17%.

Chỉ số “hoảng loạn” trên Wall Street – chỉ số VIX đo biến động giá dự kiến – ghi nhận mức tăng mạnh nhất kể từ tháng 12/2024.

Những nhóm ngành từng dẫn đầu nay bị giáng đòn mạnh

Các ông lớn công nghệ vốn tăng ngược dòng trong làn sóng bán tháo AI hôm thứ Tư nay cũng bị giảm giá. Amazon.com AMZN.O và Alphabet GOOGL.O cùng giảm 2,2%. Chỉ số Nasdaq 100 gồm các công ty lớn nhất của Nasdaq Composite giảm 6,4%, vốn hóa mất 2,5 nghìn tỷ USD.

Làn sóng bán tháo này cho thấy các nhà đầu tư đã bắt đầu tính đến làn sóng phản đối dự án mở rộng trung tâm dữ liệu ở địa phương, nhiều chuyên gia cho rằng thị trường vẫn chưa tính đủ chi phí xã hội mà việc này sẽ tạo ra tại các cộng đồng Mỹ.

“Các trung tâm dữ liệu được xây ngay sau nhà dân sẽ gây áp lực lên lưới điện và hệ thống nước, nên chắc chắn sẽ bị phản đối mạnh,” ông Bruce Zaro, Giám đốc điều hành Granite Wealth Management tại Plymouth, Massachusetts cho biết. “Dù đã có nhiều dự án trung tâm dữ liệu được phê duyệt, vẫn còn nhiều dự án chưa cấp phép. Con đường để cấp phép những dự án này trong tương lai sẽ rất gian nan.”

Chuyên gia của UBS ước tính, khoảng 30% năng lực trung tâm dữ liệu mới dự kiến bổ sung vào năm 2028 ở Mỹ có thể gặp rủi ro do khả năng đình hoãn xây dựng, đe dọa ngành phụ thuộc nhiều vào việc mở rộng nhanh cơ sở vật chất mới này.

Bất ổn chính trị đang tác động lên lĩnh vực AI vốn đã gặp khó – trước đó ngành này đã biến động do lo ngại hiệu quả vốn đầu tư khổng lồ vào công nghệ này.

https://www.reuters.com/graphics/USA-ELECTION/STOCKS-AI/xmpjwmxwavr/chart.png

Những “người thắng” AI đang tụt lại

Công ty đám mây mới CoreWeave (CRWV.O) trở thành thước đo tâm trạng của nhà đầu tư về chi tiêu lớn và rủi ro vay nợ cho AI khi cổ phiếu giảm tới 10%. Theo dữ liệu của S&P Global Market Intelligence, chỉ số dự báo nguy cơ vỡ nợ trên thị trường – chênh lệch hoán đổi rủi ro tín dụng kỳ hạn 5 năm (CRWV5YUSAX=MG) – đã tăng lên mức kỷ lục 1.267,9 điểm cơ bản.

Chênh lệch hoán đổi rủi ro tín dụng 5 năm của Intel (INTC.O) (INTC5YUSAX=MG) cũng lập kỷ lục ở mức 149,7 điểm cơ bản.

Một công ty đám mây mới khác là Nebius (NBIS.O) mất 15%. Kể từ đỉnh lịch sử của Nasdaq Composite ngày 6/10, giá cổ phiếu của hai công ty này đã giảm ít nhất một nửa hoặc hơn.

“Thị trường đang chuyển từ kỳ vọng về AI sang đánh giá giá trị thực của AI,” ông Ted Parkhill – nhà sáng lập kiêm CEO Incline Investment Management nhận định.

“Chắc chắn về lâu dài, AI sẽ thay đổi hoàn toàn thế giới. Nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc mọi cổ phiếu liên quan AI hiện giờ đều được định giá hợp lý. Thị trường tương lai sẽ biến động rất mạnh.”

Cổ phiếu các đơn vị vận hành trung tâm dữ liệu Applied Digital (APLD.O), Cipher Digital (CIFR.O) và IREN (IREN.O) đều giảm hơn 14%.

Đợt giảm giá này cũng lan sang các công ty tiện ích và nhà cung cấp thiết bị liên quan đến xây dựng trung tâm dữ liệu. GE Vernova (GEV.N) giảm 7,4%, Constellation Energy (CEG.O) giảm 2,5%.

Microsoft MSFT.O giảm 3,6%. Theo Bloomberg, công ty này đang tăng cường giám sát một số dự án trung tâm dữ liệu của Nebius, IREN và Nscale.

(Để tạo sự thuận tiện cho người không sử dụng tiếng Anh làm ngôn ngữ mẹ đẻ, Reuters đã tự động dịch bản tin sang nhiều ngôn ngữ khác. Vì quá trình dịch tự động có thể có sai sót hoặc không đảm bảo được ngữ cảnh cần thiết, Reuters không đảm bảo tính chính xác của bản dịch tự động, chỉ cung cấp bản dịch để độc giả tham khảo. Reuters không chịu trách nhiệm về bất kỳ tổn thất hay thiệt hại nào do việc sử dụng bản dịch tự động này gây ra.)