Kết quả bỏ phiếu 7-2! Ngân hàng Trung ương Nhật Bản tăng lãi suất nhanh nhất kể từ năm 1990, không phát đi tín hiệu "diều hâu" rõ ràng hơn
Ngân hàng trung ương Nhật Bản đã nâng lãi suất lên 1,25%, mức cao nhất kể từ năm 1995 và là lần tăng lãi suất thứ sáu kể từ khi chấm dứt chính sách lãi suất âm vào tháng 3 năm 2024. Trong số chín thành viên của ủy ban, Asada và Sato đã bỏ phiếu phản đối với lý do tình hình kinh tế hiện tại, cho thấy vẫn còn bất đồng trong nội bộ về việc tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ. Ngân hàng trung ương Nhật Bản cho biết sẽ tiếp tục tăng lãi suất và điều chỉnh mức độ nới lỏng, nhưng ngôn từ của hướng dẫn dự báo không thay đổi nhiều so với tuyên bố tháng 7, không đưa ra tín hiệu rõ ràng về việc sẽ áp dụng chính sách cứng rắn hơn.
Ngân hàng Trung ương Nhật Bản vào thứ Sáu (18/9) đã nâng lãi suất cơ bản thêm 25 điểm cơ bản lên 1,25%, đánh dấu mức cao nhất kể từ năm 1995, đồng thời là lần tăng lãi suất thứ sáu kể từ khi chính sách lãi suất âm được dỡ bỏ vào tháng 3 năm 2024. Tốc độ tăng lãi suất lần này nhanh nhất kể từ năm 1990, cho thấy tiến trình bình thường hóa tiền tệ của Nhật Bản bước sang một giai đoạn mới.
Quyết định không được nhất trí hoàn toàn.Trong số chín thành viên ủy ban, Asada và Sato đã bỏ phiếu phản đối do tình hình kinh tế hiện tại, phản ánh sự chia rẽ trong nội bộ về việc thắt chặt hơn nữa. Đồng yên giảm giá ngắn hạn sau khi quyết định được công bố, thị trường xem hai lá phiếu phản đối là tín hiệu cho thấy việc tăng lãi suất trong tương lai sẽ gặp nhiều trở ngại hơn.
Ngân hàng Trung ương Nhật Bản trong thông báo cho biết sẽ tiếp tục tăng lãi suất và điều chỉnh mức độ nới lỏng, nhưng cách trình bày định hướng tương lai so với thông báo tháng 7 không có nhiều thay đổi, không phát đi tín hiệu diều hâu rõ ràng hơn. Ngân hàng cũng nhấn mạnh rằng môi trường tài chính vẫn sẽ được duy trì nới lỏng sau đợt tăng lãi suất này.
Trước đó vào tháng 6, ngân hàng trung ương Nhật đã tăng lãi suất,đây là khoảng cách giữa hai lần tăng lãi suất ngắn nhất kể từ năm 1990. Thống đốc Kazuo Ueda dự kiến sẽ giải thích lý do đằng sau quyết định này và định hướng lãi suất trong vài tháng tới tại cuộc họp báo.
Tăng lãi suất đã thực hiện, định hướng tương lai vẫn trung lập
Đợt tăng lãi suất 25 điểm cơ bản lần này đã được truyền thông tiết lộ rộng rãi từ trước và kỳ vọng thị trường gần như nhất trí. Tuy nhiên, nội dung chính sách thực tế không cung cấp thêm tín hiệu diều hâu nào—ngân hàng trung ương nhắc lại sẽ tiếp tục điều chỉnh mức độ nới lỏng tiền tệ dựa trên diễn biến kinh tế và giá cả, nhưng cách diễn đạt vẫn đồng nhất với trước đây, không phát đi tín hiệu rõ ràng về việc đẩy nhanh thắt chặt tiền tệ.
Ngân hàng Trung ương Nhật Bản cũng nhấn mạnh, ngay cả sau đợt tăng lãi suất này, môi trường tài chính nới lỏng dự kiến vẫn được duy trì, quan điểm này phần nào kìm hãm kỳ vọng của thị trường về một chính sách quá diều hâu.
Thông báo đặc biệt nhấn mạnh, việc phòng ngừa khả năng CPI vượt mục tiêu ổn định giá lên trên 2%, dẫn đến những tác động tiêu cực đối với nền kinh tế, là một góc nhìn chính của chính sách hiện nay. Ngân hàng cũng cam kết sẽ đánh giá thận trọng thời điểm và tốc độ điều chỉnh dựa trên xác suất thực hiện các kịch bản cơ sở và các loại rủi ro khác nhau.
Áp lực lạm phát hỗ trợ quyết định tăng lãi suất
Động lực cốt lõi của đợt tăng lãi suất lần này đến từ áp lực lạm phát liên tục gia tăng. Ngân hàng Trung ương Nhật Bản dự kiến tốc độ tăng CPI sẽ tăng nhanh rõ rệt và vượt 2% nửa cuối năm tài chính 2026, kỳ vọng lạm phát trung và dài hạn cũng có chiều hướng đi lên, lãi suất thực vẫn còn thấp, áp lực tăng đã lan sang giá tiêu dùng.
Cuộc xung đột kéo dài ở khu vực Trung Đông cùng với giá dầu phục hồi đã đe dọa nghiêm trọng nền kinh tế Nhật Bản vốn phụ thuộc lớn vào nhập khẩu năng lượng. Giá năng lượng cao không chỉ làm tăng lạm phát mà còn gây áp lực lên cán cân thương mại.
Ông Mabrouk Chetouane, Giám đốc chiến lược thị trường toàn cầu của Natixis Investment Managers cho rằng đợt tăng lãi suất này "chủ yếu nhằm tiếp nối tiến trình bình thường hóa chính sách tiền tệ được bắt đầu vài quý trước" và nhấn mạnh "sự trở lại của lạm phát dương có cấu trúc đòi hỏi Nhật Bản phải rũ bỏ môi trường lãi suất thấp. Kỳ vọng lạm phát thể hiện qua khảo sát hộ gia đình cho thấy áp lực kéo dài vẫn còn".
Áp lực bên ngoài cũng là bối cảnh quan trọng cho đợt tăng lãi suất này. Chính quyền Trump lo ngại lợi suất trái phiếu Mỹ tăng và đồng yên yếu so với đồng đô la, đã gây áp lực lên Ngân hàng Trung ương Nhật Bản, yêu cầu họ có chính sách mạnh mẽ hơn nhằm kiềm chế lạm phát và hỗ trợ đồng yên.
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent đặc biệt cứng rắn, công khai tuyên bố sẽ hợp tác với Nhật Bản hỗ trợ đồng yên, đồng thời gặp mặt Thống đốc Kazuo Ueda của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản để thúc giục hành động chính sách tiền tệ hữu hiệu. Tuần trước, đồng yên từng tăng lên mức cao nhất trong sáu tháng quanh khu vực 152, nhưng sau đó đã giảm về giao dịch trong ngưỡng 155 đến 156.
Thị trường dõi theo buổi họp báo của Ueda
Hai lá phiếu phản đối là một trong những điểm tín hiệu đáng chú ý nhất từ cuộc họp lần này. Asada và Sato nêu rõ tình hình kinh tế hiện tại làm lý do phản đối tăng lãi suất, cho thấy trong ủy ban chính sách vẫn còn những bất đồng đáng kể về tốc độ thắt chặt tiền tệ.
Đối với thị trường, điều này có nghĩa là lộ trình tăng lãi suất của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản đang đối mặt với những lực cản nội bộ nhất định. Đồng yên giảm giá sau khi công bố quyết định phần nào phản ánh nỗi lo của nhà đầu tư về bất định trong lịch trình tăng lãi suất tiếp theo. Việc tiếp tục thắt chặt có suôn sẻ hay không vẫn phụ thuộc vào diễn biến dữ liệu kinh tế và sự đồng thuận trong nội bộ ủy ban.
Bản thân việc tăng lãi suất đã nằm trong dự đoán của thị trường từ trước. Dữ liệu của Totan Research và Totan ICAP cho thấy trước đó thị trường đã định giá xác suất tăng lãi suất gần như 100%, các tín hiệu diều hâu từ quan chức ngân hàng trung ương gần đây cũng thúc đẩy nhà đầu tư đặt cược vào nhịp tăng lãi suất sẽ nhanh hơn.
Tuy nhiên, do định hướng tương lai trong thông báo không thay đổi nhiều, thị trường vẫn còn nghi vấn về chính sách tiếp theo. Hiện tại nhà đầu tư đang chuyển trọng tâm sang buổi họp báo chiều cùng ngày của Kazuo Ueda, hy vọng tìm kiếm thêm manh mối về lộ trình lãi suất của ngân hàng trung ương Nhật Bản trong tương lai.
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Mọi thông tin trong bài viết đều thể hiện quan điểm của tác giả và không liên quan đến nền tảng. Bài viết này không nhằm mục đích tham khảo để đưa ra quyết định đầu tư.
Bạn cũng có thể thích
Cục Dự trữ Liên bang bắt đầu tăng lãi suất, tín dụng tư nhân gặp khó khăn thêm
Lãi suất tăng như "cú đánh cuối cùng" — chi phí vay vốn biến động của các doanh nghiệp được đầu tư tăng cao, các nhà đầu tư tiềm năng không muốn mua do chi phí tài trợ cao. 349 tỷ USD bị mắc kẹt trong các quỹ zombie, khoảng 500 tỷ USD quỹ đối mặt với rủi ro quá hạn không thể thoát khỏi. Quy mô huy động vốn giảm xuống mức thấp nhất kể từ năm 2020, lợi suất trung bình chỉ 7%, mức thấp nhất trong 14 năm qua. Làn sóng vỡ nợ đối với đầu tư phần mềm dự kiến sẽ bùng nổ tập trung trước năm 2028, định giá tín dụng tư nhân bị giảm mạnh.
Xu hướng dòng tiền phía sau cuộc phản công mạnh mẽ của AI: Dòng vốn của JPMorgan tiết lộ sức mua của nhà đầu tư nhỏ lẻ đang "thu hẹp lại", đổ vào các cổ phiếu cốt lõi về năng lực tính toán như Nvidia, SanDisk
Điều được tiết lộ không phải là "nhà đầu tư nhỏ lẻ hoàn toàn rút khỏi AI", mà là dưới áp lực vĩ mô, tiến độ tham gia thị trường nói chung đã chậm lại đáng kể và việc lựa chọn cổ phiếu trở nên tập trung hơn. Đối với việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ nhất trí tăng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản, nâng lãi suất chính sách lên 3,75%—4,00%, nhận định của J.P. Morgan là: Nếu đây chỉ là một chu kỳ tăng lãi suất nhẹ để rút lại chính sách "giảm lãi suất dự phòng" của năm ngoái, đồng thời lợi nhuận doanh nghiệp vẫn mạnh mẽ, tình hình Trung Đông không leo thang thêm, thì thị trường chứng khoán vẫn có khả năng hấp thụ việc lãi suất tăng.
