Thống đốc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản: Nguy cơ lạm phát tăng cao, nếu gặp cú sốc nghiêm trọng trong tương lai có thể lại sử dụng các công cụ nới lỏng tiền tệ phi truyền thống

Thống đốc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) Ueda Kazuo cho biết lạm phát ở Nhật Bản đang đối mặt với một số rủi ro tăng cao. Khi giá các sản phẩm liên quan đến năng lượng tăng dần được truyền dẫn sang giá tiêu dùng, dự kiến áp lực lạm phát có thể sẽ xuất hiện hơn nữa trong vài tháng tới.

Vào ngày 6 tháng 11 theo giờ địa phương, ông Ueda phát biểu tại một hội thảo do Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) tổ chức tại Washington: BOJ dự kiến lạm phát cơ bản sẽ duy trì quanh mục tiêu 2%, nhưng cũng nhận thức được một số rủi ro lạm phát có xu hướng tăng.

Ông Ueda chỉ ra rằng giá các sản phẩm liên quan đến năng lượng đã bắt đầu ảnh hưởng đến lạm phát tiêu dùng, dự báo mức tăng giá có thể sẽ tăng tốc vào đầu năm sau. Đồng thời, tăng trưởng tiền lương tại Nhật Bản đã dần đạt được sự đồng thuận với mức lạm phát 2%.

Ông cũng cho biết BOJ đang theo dõi sát các động thái chính sách của các ngân hàng trung ương lớn khác và không loại trừ khả năng sử dụng lại các công cụ chính sách tiền tệ phi truyền thống trong tương lai. Tuy nhiên, nếu triển khai lại các công cụ này, ngân hàng trung ương sẽ cần phải giảm thiểu tối đa tác động tiêu cực đến hoạt động bình thường của thị trường.

Giá năng lượng được truyền dẫn vào giá tiêu dùng, mục tiêu lạm phát cơ bản vẫn cần được củng cố

Bài phát biểu lần này của Ueda phát đi hai tín hiệu quan trọng: Giá năng lượng tăng có thể đẩy nhanh lạm phát ngắn hạn ở Nhật Bản, và mối quan hệ giữa tăng trưởng lương và giá tiêu dùng đang trở nên phù hợp hơn với mục tiêu của ngân hàng trung ương.

Ông Ueda nói rằng giá các sản phẩm liên quan đến năng lượng đã bắt đầu được chuyển sang giá tiêu dùng, dự kiến ảnh hưởng này sẽ rõ nét hơn vào đầu năm sau.

Về mối quan hệ giữa tiền lương và giá tiêu dùng, ông Ueda cho biết hiện tại, Nhật Bản đang ở trạng thái cân bằng khi tăng trưởng lương phù hợp với mức lạm phát 2%.

Tuy nhiên, ông cũng chỉ ra rằng xã hội Nhật Bản vẫn chưa hình thành nhận thức vững chắc về mục tiêu lạm phát 2%. Trọng tâm chính sách hiện tại của BOJ là giữ lạm phát cơ bản ổn định quanh mức mục tiêu, chứ không đơn giản là chỉ đạt 2%.

Ueda để ngỏ dư địa cho công cụ nới lỏng phi truyền thống, nhấn mạnh kiểm soát tác dụng phụ thị trường

Về các công cụ chính sách tiền tệ phi truyền thống mà BOJ từng sử dụng, ông Ueda cho biết các biện pháp này có một số hiệu quả tích cực, nhưng không thể hoàn toàn thay thế vai trò của việc giảm lãi suất trong môi trường lãi suất dương.

Ông nói rằng nếu nền kinh tế Nhật Bản trong tương lai gặp phải cú sốc kinh tế, mức độ nghiêm trọng của cú sốc sẽ quyết định việc ngân hàng trung ương có cần sử dụng lại các công cụ này hay không.

Ông Ueda cho biết nếu thực sự cần triển khai lại các công cụ chính sách phi truyền thống, quan trọng là phải duy trì lạm phát hoặc lạm phát cơ bản ở mức khoảng 2% đồng thời cân nhắc cách giảm thiểu các tác động tiêu cực do chính sách gây ra, bao gồm cả ảnh hưởng tới hoạt động bình thường của thị trường.

Quan điểm này có nghĩa là BOJ chưa hoàn toàn loại trừ khả năng sẽ sử dụng lại các công cụ chính sách tiền tệ phi truyền thống trong tương lai.

Bên cạnh đó, ông Ueda cho biết BOJ đang theo dõi rất sát các động thái chính sách của các ngân hàng trung ương lớn khác. Những hành động này sẽ ảnh hưởng đến tỷ giá, lãi suất và giá tài sản, sau đó lan tỏa qua thị trường tài chính đến nền kinh tế Nhật Bản.

Ông nhấn mạnh, lựa chọn chính sách của các ngân hàng trung ương khác cũng phản ánh đánh giá của họ về tình hình kinh tế trong nước, vì vậy có giá trị tham khảo quan trọng.

Ueda bàn về tác động kinh tế của AI: Thiếu hụt lao động có thể giúp Nhật Bản hưởng lợi từ thay thế công nghệ

Ông Ueda cũng đề cập tác động của trí tuệ nhân tạo đối với kinh tế Nhật Bản. Ông cho biết, sự tiến bộ nhanh chóng của công nghệ AI đã mang lại cú sốc nhu cầu tích cực cho nền kinh tế Nhật Bản, nhưng tác động về phía cung vẫn cần được nghiên cứu thêm.

Không giống như một số quốc gia khác, Nhật Bản lâu nay phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt lao động, do đó việc AI thay thế một phần vị trí lao động có thể có lợi cho nền kinh tế Nhật Bản.

Tổng giám đốc IMF Kristalina Georgieva chỉ ra rằng, gần đây cổ phiếu liên quan đến AI giảm giá, phản ánh sự lo lắng của thị trường về mức độ phụ thuộc và định giá cao quá mức với làn sóng đầu tư vào AI, những yếu tố này đang tác động đến thị trường toàn cầu.

Bà cho biết các ngân hàng trung ương toàn cầu khi đánh giá các biện pháp chính sách chống lạm phát cũng cần cân nhắc khả năng tăng trưởng kinh tế do AI dẫn dắt có thể chậm lại. Biến động thị trường có thể kéo dài, điều này sẽ khiến các ngân hàng trung ương khó khăn hơn trong việc duy trì ổn định giá cả.

Ông Ueda cũng bày tỏ lo ngại về rủi ro an ninh mạng, cho rằng vấn đề an ninh mạng có thể ảnh hưởng đến sự ổn định tài chính, một số ngân hàng nhỏ và doanh nghiệp nhỏ vẫn chưa làm tốt công tác bảo vệ liên quan.